Emek Ekonomi

Diğer Kategoriler

Sefalete karşı emeklinin isyanı büyüyor

Enflasyon karşısında alım gücü gün gün eriyen emekliler, insanca yaşam ve seyyanen zam talebiyle eylemlerini büyütüyor.

10:35 3 dk okuma

Maaşları her geçen gün eriyen, geçim sıkıntısı derinleşen emekliler, insanca yaşam ve seyyanen zam talebiyle mücadeleyi büyütüyor.

Ocak ayında yapılacak maaş artışları öncesinde emekliler, yalnızca sınırlı zamların kayıplarını karşılamayacağını vurgulayarak meydanları doldurmaya başladı.

Mayıs 2023 seçimleri öncesinde memurlara yapılacak seyyanen artışın memur emeklilerine de yansıtılacağı sözü verilmesine karşın, düzenlemenin emekli aylıklarına dahil edilmemesi tepkileri büyüttü. İki aydır farklı kentlerde düzenlenen eylemler, emeklilerin mücadelesine yeni bir ivme kazandırmış durumda.

Emeklinin 5 bin 700 lirası eridi

TÜİK verilerine göre, yılbaşından bu yana geçen 9 aylık sürede enflasyon yüzde 24,32 seviyesine ulaştı.

Resmi enflasyon oranları üzerinden yapılan hesaplamaya göre, 9 aylık enflasyon en düşük emekli maaşından tam 5 bin 727 TL çaldı. Böylece yılbaşında 23 bin 552 TL olan en düşük emekli maaşının reel alım gücü 17 bin 825 TL’ye düştü

Öte yandan SSK emeklilerinin temmuz, ağustos ve eylül aylarını kapsayan 3 aylık resmi enflasyon farkı yalnızca yüzde 5,56 seviyesinde kaldı. Emekli maaş zamları ocak ayında netleşecek. Ancak gelecek olan zamlara rağmen aylıkların yoksulluk ve açlık sınırının çok altında olacağı açık.

Protestolar büyüyor

Diğer bir taraftan ekonomik şartların zorlaşması ve memur emeklilerine söz verilen seyyanen zammın hayata geçmemesi nedeniyle, son iki ayda emeklilerin gerçekleştirdiği protestolar büyük bir ivme kazanmış durumda.

"İnsanca yaşam" ve "seyyanen zam" ortak paydasında birleşen emekliler, dağınık olan sendikal yapılarını Emekli Sendikaları Platformu ve Seyyanen Zam Platformu gibi çatılar altında birleştirerek seslerini duyurmaya çalışıyor.

25 Eylül'de Ankara'da AYM önünde düzenlenen eylemde geçim sıkıntısı nedeniyle intihar eden emekli polis memuru Ali Şekeroğlu'nun acısı eylemlerin fitilini ateşlerken, 2 Ekim'de 26 emekli örgütü 81 ilde eş zamanlı ortak basın açıklamaları düzenlenmişti.

Ekim ayının ortasına gelindiğinde ise Birleşik Emekliler Sendikası öncülüğünde Ankara'ya doğru büyük bir yürüyüş başlatıldı ve İstanbul Kartal gibi merkezlerde "kefen fırlatma" gibi dikkat çekici protestolar gerçekleştirildi.

Verilen söz tutulmadı

Hükümet tarafından şimdilik taleplerle ilgili herhangi bir açıklama gelmiş değil.

Ancak Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın seyyanen zam sözü, Mayıs 2023 genel seçimleri öncesine dayanıyor.

Erdoğan, genel seçimler öncesinde 11 Mayıs 2023 tarihinde Ankara'da düzenlenen HAK-İŞ Genel Kurulu'nda, "Memurlarımıza seyyanen bir düzenlemeyi hayata geçireceğiz. Memura verilen bu seyyanen zamlar ve artışlar, emeklilerimize de aynen yansıtılacaktır" diyerek resmi taahhütte bulunmuş, ancak seçimlerin ardından Temmuz 2023'teki yasalaşma sürecinde bu artış emekli aylıklarına yansıtılmamıştı.

Emeklilerin tepkileri üzerine ise söylem tamamen değişmiş, yerel seçimler öncesinde 28 Şubat 2024 tarihli Kütahya mitinginde yapılan açıklamada Erdoğan, seyyanen artışların bütçeye trilyonlarca liralık ek yük getireceği belirtilerek, "Biz her işimizi hesaba göre yapmak zorundayız, birileri çıkıp emeklilerimizi tahrik ediyor ancak popülist adımlar atmayacağız" ifadeleriyle verilen sözü rafa kaldırmıştı.

Emeklinin 600 bin lirası çalındı

Hesaplamalara göre, Temmuz 2023’te 8 bin 77 TL olan bu seyyanen ödeme, aradan geçen dönemlerdeki katsayı artışlarıyla birlikte bugün 24 bin 962 TL seviyesine ulaşmış durumda.

Geriye dönük 39 aylık süreçteki toplam kayıp kişi başı yaklaşık 580 bin TL - 620 bin TL arasında değişiyor. Yani Türkiye'de yaklaşık 2,5 milyon memur emeklisinin yüzbinlerce lirası fiilen gasp edilmiş durumda.

Öte yandan seyyanen zammın emeklilere yansıtılmaması nedeniyle, personelin maaşında emekli olduktan sonra da ciddi bir uçurum meydana geliyor. Bu da onbinlerce memurun emekliliği ertelemesine neden oluyor.

Milyonlarca emeklinin kaderi için top şimdilik Anayasa Mahkemesi'nde. Ancak halkın içinde bulunduğu ekonomik koşullar altında emeklilerin kaderini belirleyecek olan şey siyasi iktidar veya mahkeme değil, emeklilerin mücadelesinin nereye gideceği olacak.

Kısa Kısa

Önceki gün

  1. Kılıçdaroğlu'ndan tezkere yanıtı: "Askerimiz eğitim amacıyla bölgeye gidebilir"

    Butlan CHP’sinin Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu, partisinin Mekke Anlaşması’na verdiği desteğin ardından “Askerimiz eğitim amacıyla bölgeye gidebilir” dedi. NTV’de katıldığı canlı yayında Kılıçdaroğlu, “Türk askerinin gönderilmesine ilişkin bir tezkere geldiğinde CHP ne yapacak?” sorusuna şu yanıtı verdi: “Tezkerenin geliş amacı önemli. Askerimiz orada var. Eğitim amacıyla gidebilir. Bölgedeki bir savaş için askerimizin orada olmasını istemeyiz."

  2. OYAK Libya petrol ihracatının yüzde 16'sını alıyor

    Bloomberg’e göre OYAK, ocakta başladığı Libya ham petrolü alımlarını ayda yaklaşık 6 milyon varile çıkardı. Bu miktar, Libya’nın petrol ihracatının yaklaşık yüzde 16'sına denk geliyor. OYAK petrolü, Libya Ulusal Petrol Kurumu’ndan tedarik eden TPAO iştiraki TPIC üzerinden alıyor.

  3. Gaziosmanpaşa Belediyesi davası: Görevden uzaklaştırılan Hakan Bahçetepe ev hapsi ile tahliye edildi

    Görevden uzaklaştırılan Belediye Başkanı Hakan Bahçetepe ev hapsi kararıyla tahliye edildi. Bahçetepe'nin tutukluluğu 17 aydır devam ediyordu.

  4. Melenchon: Seçilirsem Netanyahu’yu tutuklatacağım

    Boyun Eğmeyen Fransa’nın (LFI) cumhurbaşkanı adayı Jean-Luc Melenchon, seçilmesi halinde Uluslararası Ceza Mahkemesi’nin Netanyahu hakkındaki tutuklama emrini uygulayacağını açıkladı. Bugün yayımlanan seçim programında Fransa’nın NATO’nun entegre komutasından çekilmesi de yer alıyor. Seçimler 18 Nisan ve 2 Mayıs 2027'de yapılacak.

  5. Bolu Kartalkaya'da yakınlarını kaybedenler yetkililerin hesap vermesini talep ediyor

    21 Ocak 2025 günü Bolu Kartalkaya'da yer alan Grand Kartal Otel yangınında hayatını kaybeden 78 kişinin yakınları Bolu Adliyesi'nin önünde bir araya geldi. Kartalkaya Aile Platformu adına yapılan açıklamada "Kültür ve Turizm Bakanlığı, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile İçişleri Bakanlığı yetkililerinin yargı önünde hesap vermesi" talebi dile getirildi.

  6. Avrupa’da bir haftada 35 uçağa sahte bomba ihbarı

    Avrupa’da bu hafta ticari uçuşları hedef alan sahte bomba ihbarları nedeniyle en az 35 uçak arandı ya da rotası değiştirildi. Bugün Prag rotasındaki en az 8 uçuş etkilendi. Fransa ise uçaklara yönelik 4 yeni tehdit aldığını açıkladı. Macaristan da üç sivil uçuşu izlemek için savaş uçaklarını havalandırdı.

  7. CHP Milletvekili Gürsel Erol'dan Erdoğan'a fon vurgunu övgüsü

    CHP Elazığ Milletvekili Gürsel Erol, AKP'li Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın fon vurgununa ilişkin tutumunu övdü. Erol "Sayın Cumhurbaşkanı son derece duyarlı. Çok acele etmeden, hemen önlemler alınmadan sakinlikle bu sürecin yönetimiyle ilgili bir iradeyi görüyoruz" ifadesini kullandı.

  8. Sarıgül so­ruş­tur­ma­sın­da yeni gelişme: Şişli Meslek Yüksekokulu'na kayyum atandı

    İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen ve ‘yurt içinde ve yurt dışında kurulan şirketler aracılığıyla kaynağı belirsiz yüksek miktarda paranın aklandığı’ iddiaları ile yürütülen soruşturmada yeni bir gelişme yaşandı. Sarıgül tarafından kurulan Şişli Meslek Yüksekokulu'na kayyum atanırken aralarında yöneticilerin, akademisyenlerin ve okul personelinin bulunduğu 11 kişi gözaltına alındı.

  9. Mekke İttifakı Meclis'ten geçti

    "Mekke Ortak Savunma Anlaşması"nın onaylanmasının uygun bulunduğuna dair kanun teklifi TBMM'de kabul edildi. Teklife AKP, MHP ve CHP 279 kabul oyuyla destek verirken, red oyları ise 119'da kaldı. Ağustos ayında imzalanan anlaşma fiilen uygulanmaya başlamış olmasına karşın Meclis'te görüşülmesi Kasım ayını buldu. Bu kararla birlikte Suudi Arabistan'ın ya da Pakistan'ın herhangi bir saldırıya uğradığını iddia etmesi halinde Türkiye'nin de çatışma süreçlerine dahil edilmesi mümkün hale geldi.

  10. Fatma Betül Sayan Kaya tutuklandı

    Fon soruşturması kapsamında şüpheli sıfatıyla ifadesi alınan AKP'li eski bakan ve milletvekili Fatma Betül Sayan Kaya hakkında tutuklama kararı verildi. Eşi İlyas Kaya ve eski SPK Başkanı İbrahim Ömer Gönül ise adli kontrolle serbest bırakıldı.

✓