Fransa'da lise eylemleri sürüyor: Öğrenciler "Üçüncü Perde" için sokakta

Fransa'da eğitim koşullarına karşı başlayan lise eylemleri üçüncü haftasına girdi. Lens kentinde 15 yaşındaki bir öğrenci, polisin kullandığı bir dağıtma bombasının patlaması sonucu elini kaybetti. 28 Eylül'den bu yana 5 binden fazla kişi gözaltına alındı, bunların yaklaşık yüzde 85'i reşit değil. Hükümet ise kamu malına verilen zararın tazmininde aile ve konut yardımlarından kesinti yapılabilmesini öngören yasa tasarısı hazırlıyor.

Fransa'da lise öğrencilerinin eğitim koşullarına karşı başlattığı eylemler üçüncü haftasına girerken, 5 Ekim Pazartesi günü ülkenin kuzeyindeki Lens kentinde 15 yaşındaki bir öğrenci elini kaybetti.

Olay, Auguste-Béhal Meslek Lisesi yakınlarında meydana geldi. Polis kaynakları AFP'ye, öğrencinin çevik kuvvet tarafından kullanılan bir dağıtma bombasını geri fırlatmak üzere yerden aldığını ve bombanın elinde patladığını söyledi.

Polisin müdahalesine tepki

Lens'teki olay, polisin lise eylemlerine müdahalesine yönelik eleştirileri yeniden gündeme getirdi.

Fransa İnsan Hakları Birliği (LDH) Başkanı Nathalie Tehio, güvenlik güçlerinin orantısız yöntemler kullandığını savundu. Tehio, polislerin karşılarında çocuklar bulunmasına rağmen kendilerine itidalli davranmaları yönünde bir talimat verilmediğini söyledi.

Uluslararası Af Örgütü de 2 Ekim'de yayımladığı açıklamada, güvenlik güçlerinin lise öğrencilerine karşı orantısız güç kullandığı yönünde çok sayıda bildirim aldığını duyurdu. Örgüt, Saint-Ouen-l'Aumône'da 14 yaşındaki bir öğrencinin yakın mesafeden yapılan göz yaşartıcı gaz bombası atışıyla çenesinden ağır yaralandığını ve çok sayıda dişini kaybettiğini bildirdi.

Polis şiddeti iddiasıyla en az üç olay hakkında iç soruşturma açıldı. İçişleri Bakanı Laurent Nuñez ise güvenlik güçlerinin "gençlere baskı uygulamadığını", aksine taleplerini barışçıl biçimde dile getirmek isteyen öğrencileri "koruduğunu" savundu.

5 binden fazla gözaltı

Yetkililerin verilerine göre 28 Eylül'den bu yana lise eylemleri sırasında 5 binden fazla kişi gözaltına alındı. Bunların yaklaşık yüzde 85'ini 18 yaşından küçükler oluşturuyor.

Eğitim Bakanı Édouard Geffray, şimdiye kadar en az 190 öğrencinin yaralandığını açıkladı. Geffray, yaralanmaların "kazalardan ya da başta havai fişekler olmak üzere sorun çıkaranların neden olduğu yaralanmalardan" kaynaklandığını öne sürdü. Bakana göre 78 eğitim çalışanı yaralandı, 24 okul ise yakıldı ya da tahrip edildi.

Okulların sekizde biri kapalı

Eğitim Bakanlığı'na göre ülkedeki 3 bin 700 lisenin 400'den fazlası bugün kısmen ya da tamamen kapalıydı. Geffray, okulların "güvenlik koşulları sağlanamadığı için" kapatıldığını söyledi. Başkent Paris'in de içinde bulunduğu bölgede 468 lisenin üçte biri eğitime ara verdi.

Öğrenciler; öğretmen açığından, aşırı yüklü ders programlarından, yıpranmış sınıflardan ve artan sıcaklıklara uygun olmayan okul binalarından şikayet ediyor. Eylemler, 17 Eylül'de Paris'in banliyösü Créteil'deki bir lisede, personel ve kaynak yetersizliğine karşı greve çıkan öğretmenlere destek vermek amacıyla başlamıştı.

Gösterilerde taşınan pankartlarda öğrencilerin eğitim koşullarına yönelik tepkisi öne çıkıyor. Pankartlarda “Uykudan çok derste geçen saatler”, “Baskıya değil eğitime para ayırın” ve “Geleceğim için değil, matematik sınavım için endişelenmek isterdim” gibi ifadeler yer aldı.

Hükümet “zararı veren ödesin” tasarısını hızlandırıyor

Hükümet, kamusal alandaki tahribatın maliyetinin doğrudan sorumlularına yüklenmesini amaçlayan ve daha önce hazırlanan yasa tasarısının görüşülmesini hızlandırdı. Tasarının 27 Ekim'de Senato'da ilk kez ele alınması bekleniyor.

Başbakan Sébastien Lecornu, bu tutarların asgari bir gelir korunarak aile yardımlarından ve konut yardımlarından kesilebileceğini söyledi.

Genel Emek Konfederasyonu (CGT) Genel Sekreteri Sophie Binet ise düzenlemeye karşı çıktı. Binet, bu tür önerilerin en yoksul aileleri hedef alacağını belirterek hükümetin yaklaşımını “popülist” olarak niteledi.

Öğrenciler “somut” adım istiyor

Hükümet, öğrencilerin şikayetlerine yanıt vermeye çalıştığını söylerken eylemleri "aşırı solcu aktivistlerin" ele geçirdiğini öne sürüyor. Geffray, aşırı soldan aktivistlerin hareketin içine sızarak onu öğrencilerin elinden aldığını iddia etti. Bakan, eylemlerin "saygı duyulması ve korunması gereken bir özgürlük" olduğunu da söyledi, ancak okul müdürlerine yönelik saldırılar dahil "aşırı şiddet eylemlerini" kınadı.

Öğrenci örgütleri ise hükümetin şimdiye kadar yeterli “somut önlem” almadığını savunarak eylemlerin süreceğini açıkladı. Öğrenci örgütleri, 6 Ekim Salı günü düzenlenecek ülke çapındaki eylemi hareketin “Üçüncü Perdesi” olarak adlandırıyor.

Lise eylemleri, Emmanuel Macron'un halefinin belirleneceği 2027 cumhurbaşkanlığı seçimine yaklaşık altı ay kala Fransa'daki siyasi ve toplumsal tartışmaların önemli başlıklarından biri haline geldi.

Kısa Kısa

Önceki gün

  1. İngiltere’den TUSAŞ’a bakan düzeyinde ziyaret

    Birleşik Krallık’ın Savunma Hazırlığı ve Sanayiden Sorumlu Devlet Bakanı Luke Pollard ve beraberindeki heyet, Türk Havacılık ve Uzay Sanayii’ni (TUSAŞ) ziyaret etti. Heyeti TUDIC toplantısının ardından ağırlayan Savunma Sanayii Başkanı Haluk Görgün, “İki ülke arasındaki iş birliğimizi güçlendirmeye devam edeceğiz” dedi.

  2. 9 belediye başkanı AKP'ye katıldı

    9 belediye başkanı ve çok sayıda belediye meclis üyesi AKP'ye katıldı. Erdoğan, partisinin Genişletilmiş İl Başkanları Toplantısı'nda belediye başkanlarına rozet taktı. AKP'ye katılan belediye başkanları arasında Tekirdağ Büyükşehir Belediye Başkanı Candan Yüceer, Antalya Büyükşehir Belediye Başkanvekili Büşra Özdemir ve Beyoğlu Belediye Başkanvekili Sefer Karamehmetoğlu da bulunuyor.

  3. Gazeteci İsmail Arı tahliye edildi

    Eski RTÜK Başkanı Ebubekir Şahin’in şikayetiyle 28 gündür tutuklu bulunan BirGün muhabiri İsmail Arı'nın tahliyesine ve beraatına karar verildi. Gazeteci İsmail Arı mahkemede yaptığı savunmada şunları söyledi: "Ben yolsuzluk, hırsızlık yapmadım. Sadece halk için gazetecilik yaptım, Fatma Betül Hanım gibi fondan 2 milyon TL götürmedim. Yunus Emre Vakfı’nı soymadım. Sadece gazetecilik yaptım. Tweet atan gazetecinin tutuklandığı dünyanın kaç ülkesinde görülebilir?"

  4. Üçlü zirve başladı

    Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, ABD Başkanı Donald Trump ve Çin Devlet Başkanı Şi Cinping arasındaki üçlü zirve Çin'in Shenzhen kentinde başladı.

  5. Şahap Kavcıoğlu'na yurt dışı yasağı

    Fon soruşturması kapsamında eski BDDK ve TCMB Başkanı Şahap Kavcıoğlu hakkında yurtdışı çıkış yasağı getirildi. Geçen hafta görevinden istifa eden Kavcıoğlu hakkında Takasbank'a baskı yapıldığı, denetimin ihlal edildiği ve haksız menfaat sağlandığı iddiaları ortaya çıkmıştı.

  6. Gazeteci İsmail Arı'nın duruşması bugün

    Eski RTÜK Başkanı Ebubekir Şahin’in şikâyetiyle 21 Ekim’de tutuklanan BirGün muhabiri İsmail Arı'nın ilk duruşması bugün saat 11:45'te görülecek. Hakkında 5 yıla kadar hapis istenen ve bir yıl içinde ikinci kez tutuklanan Arı, 29 gündür Sincan Cezaevi’nde tutuluyor. Ayrıca Arı hakkında dün bir soruşturma daha başlatıldı. Duruşmanın hemen öncesinde başlatılan soruşturmanın dosyasında ‘Cumhurbaşkanına hakaret’ ve ‘halkı yanıltıcı bilgiyi alenen yayma’ iddiaları yer alıyor.

  7. İstanbul'da suya aylık zam uygulaması 2027'de de devam edecek

    İSKİ Genel Kurulu'nda alınan karara göre, suya enflasyona göre her ay zam yapılması uygulaması 2027 yılında da devam edecek. Zam oranı aylık yüzde 2'yi geçmeyecek. İBB Meclisinin 20 Kasım 2024'teki aldığı karara göre su fiyatları TÜFE ile Yİ-ÜFE toplanıp ikiye bölünmesiyle çıkan sonuca göre artıyor.

  8. Hayati Yazıcı'nın oğlu Mustafa Yazıcı serbest

    Türkiye'yi sarsan fon soruşturması kapsamında ifade veren Mustafa Yazıcı serbest bırakıldı. Yazıcı hakkında adli kontrol şartı kondu. AKP Genel Başkan Yardımcısı Hayati Yazıcı'nın oğlu Mustafa Yazıcı'nın sahibi olduğu Adil Varlık Yönetim'e fon skandalı ile ilgili yürütülen soruşturma kapsamında kayyum atanmıştı.

  9. Gözler Trump, Şi ve Putin arasındaki üçlü zirvede

    ABD Başkanı Donald Trump, Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in Shenzhen’de gerçekleştirmesi planlanan üçlü zirve öncesinde Putin ile bir araya geldi. Görüşmede nükleer silahlar, Ukrayna savaşı, ABD-İran savaşı ve ABD ile Çin arasındaki ticaret ile yapay zeka-çip kısıtlamalarının gündeme gelmesi bekleniyor.

✓