Geçmişte iç dinamiklerden çok Ortadoğu’daki güç dengeleri ve ABD eksenli bölgesel yeniden yapılanmayla tetiklenen süreç yeniden hız kazanıyor.
Ağustos 2026’da TBMM’de kabul edilen çerçeve yasanın ardından, iktidarın "Terörsüz Türkiye" dediği süreçte yeni gelişmeler yaşandı.
Kasım 2026 itibarıyla İmralı cezaevindeki yeni mekan düzenlemesi, muhalefetin İzleme Komisyonu’ndan çekilmesi ve sahadaki silahsızlanma tartışmaları ise sürecin kırılganlığını derinleştiriyor.
Bölgesel Konjonktür ve ABD Eksenli Denklem
Sürecin hızlanmasında Türkiye’nin kendi iç demokratikleşme iradesinden ziyade, bölgesel güvenlik mimarisindeki kırılmaların ve Washington merkezli hesapların belirleyici oluyor.
Ortadoğu’da değişen dengeler ve bölgesel aktörlerin yeniden konumlanışı, Ankara ile İmralı arasında yürütülen trafiği stratejik bir pazarlık alanına dönüştürüyor.
ABD'nin Irak'tan çekilmesi, Tom Barrack aracılığıyla İstanbul’da yapılan Türkiye, Suriye ve Irak dışişleri bakanları arasında diplomasi trafiği, Mekke Anlaşması gibi gelişmeler de takvimin hızlanma süreci ile paralel gerçekleşti.
İmralı’daki Yeni Alan
Dem Parti yetkilileri kasım ayı başında Abdullah Öcalan’ın İmralı'da yeni bir yere geçtiğini ve sekreteryasının güçlendirildiğini açıklamıştı.
Dün de DEM Parti Milletvekili Ömer Öcalan, Abdullah Öcalan ve aile üyeleri ile bir fotoğraf paylaştı.
Muhalefet Komisyon'dan çekildi
Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun gereği aralık ayının ilk haftasında kurulması planlanan 17 kişilik İzleme Komisyonu öncesinde muhalefet de geri adım atmış oldu.
İYİP Genel Başkanı Müsavat Dervişoğlu’nun ardından Yeni Parti Genel Başkanı Özgür Özel de dün komisyona üye vermeyeceklerini açıkladı.
Özel; önceki komisyon raporlarındaki demokratikleşme başlıklarının hayata geçirilmemesini, kayyum uygulamalarının sürmesini ve muhalif medyaya yönelik müdahaleleri gerekçe gösterdi.
MGK kararı bekleniyor
Çerçeve yasa gereği yurda dönüşler ve adli düzenlemelerin devreye girmesi için Milli Güvenlik Kurulu’nun (MGK) örgütün silah bıraktığını ve tehdit olmaktan çıktığını teyit etmesi gerekiyor.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan sürecin kararlılıkla sürdüğünü belirtirken, MHP lideri Devlet Bahçeli de 15 Kasım’daki 50 maddelik değerlendirmesinde sürecin devam ettiğini vurguladı.
Erdoğan topu Numan Kurtulmuş'a attı
Öte yandan dün Erdoğan, AKP TBMM Grup Toplantısı çıkışında gazetecilerin "Silahların bırakıldığına ilişkin MGK kararı ne zaman çıkar?" sorusuna "Onu Numan Bey’e mi soracaksın, bana mı?" yanıtını verdi.
Anayasa gereği TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş MGK üyesi değil. Örgütün silah bıraktığını teyit edecek olan MGK'ya ise Erdoğan başkanlık ediyor.
MGK'nın yıl bitmeden tekrar toplanması bekleniyor. Ancak bu toplantıda da karar çıkıp çıkmayacağı henüz net değil.
27 Kasım iddiası
Gazeteci Nuray Babacan toplantının 27 Kasım'da yapılacağını ileri sürerken DEM Parti Grup Başkanvekili Sezai Temelli de Rudaw TV'ye verdiği röportajda aynı tarihi vurguladı. Babacan'a göre bu tarihte MGK'nın ilgili kararı da çıkacak.
Sonuç olarak, sürecin hızlanıp hızlanmayacağı yalnızca Ankara ile İmralı arasındaki görüşmelere değil, bölgesel güç dengelerine ve buna bağlı olarak iktidarın iç siyasette atacağı adımlara bağlı olacak.