Paraguay’da dijital banka Ueno’nun çöküşüyle başlayan ve Devlet Başkanı Santiago Peña’yı koltuğundan eden kriz yeni bir aşamaya geçti. Savcılık, Peña’nın başkent Asunción’a yaklaşık 50 kilometre uzaklıktaki San Bernardino’da bulunan yazlık villasında pazar günü arama yaptı. Savcılar, bir odadaki koridorun sonunda sahte bir duvarın arkasına gizlenmiş, iki kapılı bir kasa odası buldu. İkinci kapı İsrail yapımı bir güvenlik sistemiyle korunuyordu ve ilk gün açılamadı.
Villa Ueno Bank kredisiyle yapılmış
Kasa salı günü, Peña’nın avukatının güvenlik anahtarının yerini göstermesiyle açıldı. Oda boş çıktı. İçinde para ya da değerli eşya bulunmadı. Peña savunmasında gizli bölmenin bir “panik odası” olduğunu ileri sürdü.
Kasa boş çıksa da villanın kendisi soruşturmanın merkezine oturdu. Ueno Bank'ın Mayıs 2024'te Peña’ya villanın inşası için aynı gün iki kredi verdiği ortaya çıktı. Kredilerin toplamı yaklaşık 577 bin dolardı. Aylık taksitler yaklaşık 38 bin dolardı. Savcılar aylık ödeme miktarının bunun Peña’nın devlet başkanı maaşının altı katı olduğuna dikkat çekti. Soruşturmada aralarında Ueno’nun kurucu ortaklarından Miguel Vázquez’in de bulunduğu 27 kişi suçlanıyor.
Tepkiler sürüyor
Peña’nın yerine geçen Pedro Alliana ise hükümette büyük bir değişikliğe gitti. Alliana, pazartesi günü bütün bakanlardan ve üst düzey yöneticilerden görevlerini kendisinin takdirine bırakmalarını istedi. Aynı gün İçişleri ve Bayındırlık bakanlıklarına yeni isimler atandı. Merkez Bankası başkanlığına ise ekonomist Jorge Schreiner aday gösterildi. Daha önce Peña’nın yardımcılığını üstlenen Alliana da sağcı Kolorado Partisi’nden geliyor. Skandalın ortaya çıkmasından sonra Peña’yı hedef alan protestolar Alliana'nın göreve gelmesinden sonra da dinmemişti.
Öğretmenler grevde
Son olarak devlet okullarında çalışan öğretmenler pazartesi günü greve çıktı ve birçok kentte yürüdü. Paraguaylı Eğitimciler Federasyonu Başkanı Silvio Piris, Ueno’ya yatırılan yaklaşık 60 milyon dolarlık emeklilik fonunun geri verilmesinin öncelik olması gerektiğini söyledi. Sendikalar ve demokratik kitle örgütleri, mevduat sahiplerinin zararının kamu parasıyla değil, suçlanan bankacıların mallarına el konarak karşılanmasını istiyor.
Krizin ekonomik etkisi de büyüyor. Paraguay’ın para birimi guarani, bankaya el konduğundan bu yana dolar karşısında yaklaşık yüzde 8 değer kaybetti.