ABD Suriye’de yaptırımları kaldırıp Şam’da askeri üsse çökecek

Bu koşullar altında “Suriye’de kazanan kim?” sorusuna “bölge halkları” yanıtını vermek mümkün gözükmüyor. Bugünün kazananı emperyalizmin çıkarları. Ancak bunu mutlak bir zafer olarak görmemek gerekiyor. Bölgeye kalıcı bir istikrar getiremeyen emperyalist projeler, kendi direnişçilerini yaratacaktır.

Bu koşullar altında “Suriye’de kazanan kim?” sorusuna “bölge halkları” yanıtını vermek mümkün gözükmüyor. Bugünün kazananı emperyalizmin çıkarları. Ancak bunu mutlak bir zafer olarak görmemek gerekiyor. Bölgeye kalıcı bir istikrar getiremeyen emperyalist projeler, kendi direnişçilerini yaratacaktır.

ABD Başkanı Donald Trump, bugün Beyaz Saray’da Suriye’de kendini Geçici Cumhurbaşkanı ilan eden HTŞ lideri Ahmed Şaraa (eski adıyla Colani) ile görüşecek. Görüşmede Suriye’ye yönelik yaptırımların tamamen kaldırılmasının karşılığında İsrail ile bir güvenlik anlaşması imzalanması ve ABD’nin Şam’daki bir hava üssüne asker konuşlandırması konuları ele alınacak. ABD’nin Suriye’nin başkentinde kavuşacağı askeri varlık, Beşar Esad’ın devrilmesinin ardından cihatçıların eline geçen Şam’ın ABD emperyalizminin güdümüne girdiğinin en net göstergelerinden biri olacak.

ABD, Trump-Şaraa görüşmesi öncesinde Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nden (BMGK) Şaraa’ya ve HTŞ yönetiminin İçişleri Bakanı Enes Hattab’a yönelik yaptırımların kaldırılmasını istedi. Rusya ve Çin’in de daimi üyesi olduğu Konsey öneriyi kabul ederek yaptırımların kaldırılmasına hükmetti. Böylece, HTŞ’nin El Kaide ve IŞİD’le iç içe geçmiş kanlı tarihinin üzeri resmen örtülmüş oldu. Hedef ise açık: Suriye’nin geleceğini, toplumsal meşruiyeti olmayan, uluslararası güçler tarafından aklanan bir cihatçı rejime teslim etmek.

İsrail-Suriye saldırmazlık paktı yolda

ABD’nin konuşlanacağı üs, Trump yönetiminin arabuluculuk ettiği İsrail-Suriye saldırmazlık anlaşmasının bir parçası olarak askerî yönden arındırılmış bölge oluşturulması beklenen güney Suriye’nin bazı bölgelerine açılan kapıda yer alıyor.

Batılı yetkililer, Pentagon’un son iki ayda üste birçok keşif görevi gerçekleştirdiğini ve uzun bir pistin hemen kullanım için hazır olduğunu belirtti. İki Suriyeli askeri kaynak, ABD ile yapılan teknik görüşmelerin üssün lojistik, gözetleme, yakıt ikmali ve insani operasyonlar için kullanımına odaklandığını; ancak Suriye hükümetinin tesis üzerindeki tam egemenliğini (!) koruyacağını söyledi. Dahası bir başka Suriyeli yetkili, ABD’nin C-130 askeri nakliye uçaklarıyla üste pistin kullanılabilirliğini test ettiğini aktardı. Üssün girişlerinden birindeki güvenlik görevlisi, Amerikan uçaklarının “test” amacıyla iniş yaptığını söyledi. ABD askerlerinin üsse ne zaman konuşlandırılacağı ise henüz netlik kazanmadı.

Suya düşen planlar

Suriye, geçtiğimiz yıl Esad’ın düşüşünün ardından belirsizliğe sürüklendi. Ülkenin iç savaş yıllarındaki bölünmüş yapısı hâlâ tek bir ulus-devlet çatısı altında birleştirilmiş değil. Ülkenin sürüklendiği kaosta emperyalizmin oynadığı rolü düşündüğümüzde, bunun önümüzdeki günlerde de kolayca gerçekleşeceğini söylemek güç.

İsrail, Suriye’nin parçalı bir yapıda kalmasını ve Şam’ın egemenliği olmayan bir kukla yönetim olarak varlığını sürdürmesini istiyor. AKP’nin Suriye ile ilgili planlarının suya düştüğü yer de burası:

Suriye’yi parçalamaya yönelik emperyalist operasyonun parçası olmayı tercih eden AKP iktidarı, ülkeyi büyük bir mülteci kriziyle karşı karşıya bırakan ve onlarca yurttaşın bombalı terör saldırılarında yaşamını yitirdiği güvensizlik ortamını tetikleyen bu kumarın sonunda beklediğini elde edemedi. Emperyalizm beslemesi cihatçı çeteler Suriye’de bazı bölgeleri elinde tutsa da, ülkenin geleceğinde tek başına söz sahibi olabilecek bir kapasiteden ve toplumsal meşruiyetten yoksun. Öte yandan ABD’nin Suriye sahasındaki diğer ortağı (!) SDG, sahip olduğu askeri güç ve denetimindeki bölgelerle birlikte Şam’a entegre olacak gibi duruyor; ancak bu entegrasyon, SDG kadrolarının belirli bölgelerde etkinliklerini sürdürdüğü, kendi ağırlıklarını korudukları bir düzen içerisinde gerçekleşecek. Bu nedenle, Erdoğan’ın sık sık “dostum” dediği Trump’ın “Tebrikler, Suriye’yi siz aldınız” sözlerini, ABD-İsrail emperyalizminin Suriye’deki stratejik hedeflerine taşeronluk görevini başarıyla yerine getirdiklerine yönelik bir tebrik olarak okumak mümkün.

Suriye’de kazanan kim?

Suriye’deki seküler Arap milliyetçiliğine yaslanan Baas yönetimi, Sovyetler Birliği’nin Batı kapitalizmine karşı alternatif bir kutup sunduğu yılların ürünüydü. Sovyet varlığının sağladığı siyasal zemin, Suriye gibi ülkelerde emperyalizm karşıtı arayışlara kapı açıyor, kamucu toplumsal düzenlerin kurulmasına olanak tanıyordu. Sovyetler Birliği’nin dağılmasıyla birlikte ise bölgede yeni ve daha kırılgan bir dönem başladı.

Irak’ın işgali, Libya’da Kaddafi’yi hedef alan NATO müdahalesi ve son olarak Suriye’nin düşmesi… Tüm bu gelişmeler, Sovyet sonrası dönemde emperyalizmin bölgede “Soğuk Savaş kalıntılarını” temizleme; İsrail’in bölgedeki tek anlamlı egemen güç olarak kalmasını sağlama projesinin birbirini tamamlayan basamakları.

Gazze halkı soykırıma uğrarken direnişin tasfiye edilmeye çalışılması, Lübnan’da terör saldırılarıyla üst düzey kadroları katledilen Hizbullah’ın köşeye sıkıştırılması, İran’ın bölgedeki ittifak ağlarıyla birlikte etkisizleştirilmesi ve Esad’ın devrilmesi için yürütülen operasyonların tamamı, ABD emperyalizminin bölgedeki “büyük ortağı” İsrail’in çıkarları doğrultusunda atılan adımlar. “Küçük ortaklara” düşense bu stratejinin ya arka tekeri olmak ya da sahadaki taşeronluğunu üstlenmek.

Gazze’yi dilinden düşürmeyenlerin Trump’ın “barış” planına methiyeler düzerek yedeklenmesi, güvenliğini emperyalist üslere teslim edenlerin İsrail füzelerince vurulması bu tablonun bütünlüğünü tamamlıyor.

Bu koşullar altında “Suriye’de kazanan kim?” sorusuna “bölge halkları” yanıtını vermek mümkün gözükmüyor. Bugünün kazananı emperyalizmin çıkarları. Ancak bunu mutlak bir zafer olarak görmemek gerekiyor. Bölgeye kalıcı bir istikrar getiremeyen emperyalist projeler, kendi direnişçilerini yaratacaktır. Türkiye’de anti-emperyalistlere düşense, emperyalist oyunların parçası olmayı görev bellemiş işbirlikçilere ve Amerika’dan ithal “meşruiyet” arayanlara karşı cumhuriyet ve bağımsızlık mücadelesini yükseltmek. Ülkenin kaderini Washington’daki pazarlıklara terk edenlerin elinden kendi ellerimize almak…

Kısa Kısa

Önceki gün

  1. Nvidia'nın eski CEO'su Jensen Huang, göreve dönmeyi de­ğer­len­di­ri­yor

    Financial Times'ın haberine göre, 12 Kasım'da Nvidia CEO'luğundan istifa eden Jensen Huang, görevine geri dönme olasılığını yakın çevresiyle görüşüyor. Huang, Çin adına casusluk yaptığından şüphelenilen bir kadınla ilişkisi olduğunun ortaya çıkmasının ardından istifa etmişti. Ancak casusluk iddiası bağımsız olarak doğrulanmış değil.

  2. Ali Babacan, KKTC Cumhurbaşkanı Erhürman ile görüştü

    DEVA Partisi Genel Başkanı Ali Babacan, Lefkoşa'da Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti (KKTC) Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman ile bir araya geldi. Babacan, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, görüşmede Birleşmiş Milletler öncülüğünde yürütülen müzakere sürecini ve ekonomideki gelişmeleri ele aldıklarını belirtti. Görüşmenin verimli geçtiğini ifade eden Babacan, Erhürman'a misafirperverliği için teşekkür etti.

  3. SPK'den tasfiye edilen fonların hisse satışlarına ilişkin açıklama

    SPK, kapatılma sürecindeki yatırım fonlarının ellerinde bulunan şirket hisselerinin nasıl satılacağına ilişkin açıklama yaptı. SPK, bu hisselerin topluca borsada satışa çıkarılmasının fiyatlarda düşüşe yol açabileceğini belirtti. Bu nedenle hisselerin, borsada satışa sunulmadan, ilgili şirketlere son kapanış fiyatı üzerinden satılmasına imkan tanındığını duyurdu.

  4. İran: Hürmüz Boğazı'nda iki petrol tankeri mayına çarptı, biri battı

    İran Devrim Muhafızları Ordusu, Hürmüz Boğazı'nın güneyinde iki petrol tankerinin deniz mayınlarına çarparak alev aldığını duyurdu. Açıklamada, tankerlerin izin verilmeyen bir güzergahı kullanmaya çalıştığı öne sürüldü. İki milyon varilden fazla ham petrol taşıyan süper tankerlerden birinin Basra Körfezi'nin güneyinde yanarak battığı belirtildi. Gemilerin kimlikleri ve mürettebatın durumuna ilişkin ayrıntı paylaşılmadı.

  5. Seçimi kaybedip ABD’ye kaçan Bolsonaro, kalıcı oturum izni isteyecek

    Devlet başkanlığı seçimini kaybettikten sonra ülkesini terk eden Brezilyalı siyasetçi Flavio Bolsonaro, ABD’de ailesiyle birlikte kalıcı oturum izni almak istediğini açıkladı. Eski Devlet Başkanı Jair Bolsonaro’nun oğlu, siyasi çalışmalarını ABD’den yöneteceğini söyledi.

  6. Bakan Şimşek’ten fon vurgunu açıklaması: Nakit oluştukça ödemeleri yapıyoruz

    Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, fon vurgunu sonrası TMSF’de oluşturulan iade ve geri kazanım hesabında bugüne kadar 35,6 milyar liralık birikim olduğunu, büyük kısmının fonlara aktarıldığını söyledi. Şimşek, “2,6 milyar liralık bir kısmı nakit olarak duruyor. Nakit oluştukça ödemeleri yapıyoruz” dedi.

  7. Orban’ın eski bakanına operasyon: 20 milyon dolar nakit ele geçirildi

    Macaristan’da Viktor Orban döneminin bakanlarından Miklos Sesztak’a yönelik yolsuzluk soruşturmasında ormanlık alanlara gömülmüş, depo ve konutlara saklanmış 20 milyon dolarlık nakit ele geçirildi. Paranın beş makineyle sayılması sekiz saat sürdü. Sesztak, 37 milyon dolardan fazla rüşvet ve yasa dışı komisyon almakla suçlanıyor.

  8. Kocaeli’deki saldırının ardından CHP Sözcüsü Sönmez gazetecileri hedef aldı

    Mahkemenin mutlak butlan kararıyla CHP’nin başına getirilen Kemal Kılıçdaroğlu’nun Kocaeli etkinliğinde gazetecilere saldırılmasının ardından partiden açıklama geldi. Sözcü Atakan Sönmez, gazetecilerin hakaret ve fiziki müdahaleye uğradığı olayları “provokasyon girişimi” olarak niteledi. Sönmez, saldırıya uğrayan gazetecilerden birini hedef alarak olayların “gazetecilik ile aktivizm arasında kararsız kalmış bir medya çalışanından” kaynaklandığını savundu.

  9. AKP ilçe başkanıyla görüşmeyen sağlık müdürüne istifa baskısı iddiası

    Makamında AKP ilçe başkanıyla görüşmeyi reddeden bir ilçe sağlık müdürünün istifaya zorlandığı iddia edildi. Rize’nin Pazar ilçesinde müdürlük yapan Dr. İ.Ö., AKP İlçe Başkanı Furkan Namlı’nın randevu talebine kamu görevlisi olduğu gerekçesiyle olumsuz yanıt verdi. İstifa etmeye zorlanan ama yanaşmayan müdür, bir süre sonra görevden alındı.

✓