Barzani ve Talabani arasında yönetim krizi

Irak Kürdistan Bölgesel Yönetimi'nde (IKBY) KDP ile KYB arasındaki anlaşmazlık büyüyor. Talabani, partisinin hükümetten çekildiğini açıklarken Erbil'de tek taraflı yapılacak atamalara Süleymaniye'de karşılık vereceklerini duyurdu.

15:33 2 dk okuma

Irak Kürdistan Bölgesel Yönetimi'nde Mesud Barzani liderliğindeki Kürdistan Demokrat Partisi (KDP) ile Bafel Talabani liderliğindeki Kürdistan Yurtseverler Birliği (KYB) arasında uzun süredir devam eden iktidar paylaşımı anlaşmazlığı yeni bir krize dönüştü. KYB, 5 Kasım'da bölgesel hükümetten çekildiğini açıklayarak parlamentonun aldığı kararları tanımayacağını duyurdu.

Krizin son aşaması, yaklaşık iki yıldır toplanmayan bölgesel parlamentonun 4 Kasım tarihinde KYB boykot etse de oturum yapmasıyla başladı. Oturumda KDP'li bir milletvekili parlamento başkanı seçildi. KYB ise sürecin tek taraflı ilerlediğini söyleyip kararı eleştirdi.

Talabani'den ayrı hükümet tehdidi

KYB lideri Bafel Talabani, yayımladığı video mesajda mevcut hükümeti başarısızlıkla suçladı. KDP'nin milletvekillerini baskı ve kamu kaynakları aracılığıyla etkilediğini öne süren Talabani, Erbil'de tek taraflı atamalar yapılması durumunda Süleymaniye'de de aynı adımları atacaklarını söyledi.

Talabani, KDP bölge başkanı, başbakan ya da bakan atarsa kendilerinin de ayrı atamalar yapacaklarını söyledi. Bu açıklama, IKBY'de tekrar iki farklı yönetim kurulup kurulmayacağı tartışmalarını başlattı. KDP kanadından ise Talabani'nin sözlerine tepki geldi. Parti temsilcileri, ayrı yönetim tehdidini gerçekçi görmediklerini söylerken Mesud Barzani ise parlamentoyu boykot eden partilere çalışmalara katılmaları için çağrı yaptı.

Anlaşmazlığın geçmişi

KDP ile KYB arasındaki rekabet 1990'lı yıllarda silahlı çatışmalara dönüşmüş, bölge Erbil ve Süleymaniye merkezli iki ayrı yönetim altında idare edilmişti. Yönetimler 2006'da birleştirilse de iki partinin bölgedeki siyasi ve askeri etkisi devam etti.

Ekim 2024 seçimlerinde KDP 39, KYB ise 23 sandalye kazandı. Ancak hükümetin kurulması konusunda uzlaşma sağlanamadı. Son gelişmelerle birlikte yeniden iki ayrı yönetimin ortaya çıkması ihtimali gündemde.

Türkiye ve İran ile ilişkiler

KDP ile KYB arasındaki rekabetin bölgesel ilişkilerde de karşılığı bulunuyor. Barzani liderliğindeki KDP, uzun yıllardır Türkiye ve ABD ile yakın ilişkiler yürütürken Talabani liderliğindeki KYB'nin İran ile güçlü siyasi bağları bulunuyor. KDP'nin Ankara ile ilişkilerinde petrol ticareti ve güvenlik işbirliği öne çıkarken KYB, Süleymaniye merkezli siyasi ve ekonomik ilişkilerini İran'la geliştirdi. Bununla birlikte her iki parti de ABD ile ilişkilerini sürdürüyor. Son dönemde Ankara'nın KYB ile temaslarını artırması ise iki parti arasındaki bölgesel ayrımların eskisi kadar keskin olmadığını gösteriyor.

Kısa Kısa

  1. HABAŞ fabrikasındaki patlamaya ilişkin 5 kişi gözaltına alındı

    İzmir'in Aliağa ilçesindeki HABAŞ Demir Çelik Fabrikası'nda 10 işçinin hayatını kaybettiği patlamaya ilişkin başlatılan soruşturma kapsamında 5 kişi gözaltına alındı. 15 işçinin yaralandığı patlamanın ardından enkaz altında olduğu değerlendirilen 4 işçiyi arama çalışmaları sürüyor. Patlamanın, tavan vincinin koparak ark ocağına düşmesi sonucu meydana geldiği değerlendiriliyor. Olayla ilgili soruşturmada 4 savcı görevlendirildi.

  2. Fon so­ruş­tur­ma­sın­da Lydia Holding Başkanı Enver Çevik gözaltına alındı

    İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen fon soruşturması kapsamında Lydia Holding Yönetim Kurulu Başkanı Enver Çevik gözaltına alındı. Daha önce ifadesinin ardından serbest bırakılan Enver Çevik'in mal varlıkları ve finansal işlemlerine yönelik tedbirler 30 Ekim'de yeniden uygulanmaya başlanmıştı.

  3. Barzani ve Zeydi Bağdat'ta görüştü: ABD'den destek

    Irak Kürdistan Bölgesi Başbakanı Mesrur Barzani, Irak Başbakanı Ali Zeydi ile Bağdat'ta görüştü. Dün gece Kor Mor Gaz Sahası'na yapılan saldırının kınandığı görüşmede petrol üretimi, 2027 bütçesi ve memur maaşları ele alındı. ABD'nin süper yetkili Ankara Büyükelçisi Tom Barrack, görüşmeye destek vererek petrol ihracatı, maaşlar ve gelir paylaşımı sorunlarının doğrudan diyalogla çözülebileceğini belirtti. ABD'nin her iki yönetimin yanında olduğunu söyledi.

  4. İzmir'de HABAŞ fabrikasındaki patlamada can kaybı 10'a yükseldi

    İzmir'in Aliağa ilçesindeki HABAŞ Demir Çelik Fabrikası'nda meydana gelen patlamada 10 işçi hayatını kaybetti, 4'ü ağır 15 işçi yaralandı. İzmir Valisi Süleyman Elban, 4 kişinin hala enkaz altında olduğunun düşünüldüğünü açıkladı. Patlamanın, sıvı çelik dökümü sırasında tavan vincinin koparak ark ocağına düşmesi sonucu meydana geldiği değerlendiriliyor. Olayla ilgili adli ve idari soruşturma başlatıldı.

  5. Cumhurbaşkanı Erdoğan, eski Apple CEO'su Tim Cook ile görüştü

    Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Apple'ın eski CEO'su ve yönetim kurulu üyesi Tim Cook'la Beştepe'de görüştü. İstanbul'da Bağdat Caddesi'ndeki Apple mağazasını ziyaret ettikten sonra Ankara'ya geçen Cook, 10 Kasım öncesinde Anıtkabir'i ziyaret etti. Cook, Ankara'da milli voleybolcu Eda Erdem ile de bir araya geldi. Ardından Erdoğan ile görüştü.

  6. Sarıgül hakkındaki soruşturma dosyası Ankara’ya gönderildi

    İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı, 28. Dönem Milletvekili Mustafa Sarıgül hakkında suç örgütü kurma, çocuğun cinsel istismarı, nitelikli cinsel saldırı ve suç gelirlerini aklama iddialarıyla hazırladığı tahkikat dosyasını yetkisizlik kararıyla Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı’na gönderdi.

  7. HABAŞ’ta patlama: 3 emekçi hayatını kaybetti, 10 kişi enkaz altında

    İzmir Aliağa’daki HABAŞ Demir Çelik Fabrikası’nda öğle saatlerinde patlama meydana geldi. Valiliğe göre 3 emekçi hayatını kaybetti, 3'ü ağır 14 kişi yaralandı. Enkaz altındaki 10 kişiye ulaşma çalışmaları sürüyor. Patlamaya, tavan vincinin ark ocağına düşmesinin yol açtığı belirtildi.

  8. Kayyum atanan Tera Holding’e haciz

    Fon soruşturmasında TMSF’nin kayyum atandığı Tera Holding’e 66 milyon liralık icra takibi kapsamında haciz uygulanıyor. Haciz memurları binadaki lüks araçları ve ofis eşyalarını kayda geçiriyor. SPK’nın tasfiyesine karar verdiği 826 milyar liralık fonların yaklaşık 538 milyar lirası Tera’ya ait.

  9. Erdoğan’dan süreç mesajı: “Festina lente”

    Cumhurbaşkanı Erdoğan, Azerbaycan dönüşü uçakta gazetecilerin sorularını yanıtladı. “Terörsüz Türkiye” süreci için kesin tarih vermeyen Erdoğan, Latince “yavaşça acele et” anlamındaki “Festina lente” sözünü hatırlattı. Silah teslimi teyit edildikten sonra MGK kararı aşamasına geçilmesini umduklarını söyledi.

  10. Halk TV’nin kayyum yönetimi belli oldu

    TMSF’nin kayyum atandığı Halk TV’nin yeni yönetim kurulu 22 Ekim’de belirlendi. Daha önce birçok kanalda kayyumluk yapan İbrahim Paşalı ve Hakan Hastaoğlu yine görevde. Listede, Uzan ailesinin şirketlerinin satışını yürüten eski TMSF çalışanı Mehmet Pazvantoğlu da yer aldı. Yönetimin görev süresi 2029'da dolacak.

  11. AKP’li Cevheri: Fon so­ruş­tur­ma­sı­nın arkasında FETÖ, İsrail ve İngiltere var

    AKP Şanlıurfa Milletvekili Mehmet Ali Cevheri, Manşet TV’de fon soruşturmasıyla partisinin zan altında bırakılmak istendiğini, arkasında FETÖ, İsrail ve İngiltere’yi gördüğünü öne sürdü. Cevheri, tutuklanan Fatma Betül Sayan Kaya’ya da sahip çıktı.

  12. Yunus Arıncı, Türk Telekom’dan istifa etti

    Fon soruşturmasında adı geçen eski Takasbank Genel Müdürü Yunus Arıncı, Türk Telekom yönetim kurulu üyeliğinden istifa etti. Şirket istifayı bugün KAP’a bildirdi. Arıncı, 2 Kasım’da ifadesinin ardından serbest bırakılmış, aynı gün Takasbank’taki görevine yardımcısı Gökhan Elibol atanmıştı.

  13. Krakov saldırganı hastanede öldü

    Polonya’nın Krakov kentinde 7 Kasım’da Ana Meydan’da ateş açarak 6 kişiyi öldüren, 15 kişiyi yaralayan 24 yaşındaki saldırgan, polisle çatışmada aldığı yaralar nedeniyle bu sabah hastanede öldü. Şüphelinin evinde ailesinden 3 kişinin cesedi bulunmuştu.

  14. Mısır, Türkiye-Libya deniz anlaşmasına itirazını Trablus’a taşıdı

    Mısır Dışişleri Bakanı Bedr Abdulati, Trablus’ta mevkidaşı Taher al-Baour ile görüşüp Türkiye-Libya arasındaki 2019 tarihli deniz yetki alanları mutabakatına itirazlarını iletti. Libya, haritaların bir sonraki toplantıda ele alınacağını açıkladı. Muhtıra 20 Ekim’de Libya meclisinden geçmişti.

  15. Trump: Dana White’a basın sözcülüğü teklifim şakaydı

    ABD Başkanı Trump, UFC Başkanı Dana White’a Beyaz Saray basın sözcülüğü teklif ettiğini duyurduğu paylaşımın şaka olduğunu söyledi. Trump, White’ın fikri sevdiğini ekledi. Önceki sözcü Katie Zacharia geçen ay göreve gelmesinden 5 gün sonra ayrılmıştı.

  16. Fon so­ruş­tur­ma­sın­da BDDK Başkan Yardımcısı ve banka genel müdürü tutuklandı

    İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı’nın sermaye piyasası işlemlerine yönelik fon soruşturmasında BDDK Başkan Yardımcısı Muhammet Erişen ile Adil Katılım Bankası Genel Müdürü Murat Yönaç tutuklandı.

  17. Fatma Betül Sayan Kaya: Ekonomi alanında da eğitim aldığım için borsadan haliyle anlarım

    Fon soruşturmasında tutuklanan eski Aile Bakanı Fatma Betül Sayan Kaya’nın hâkimlik ifadesi ortaya çıktı. Ev hanımı olduğunu ve aylık gelirinin 500 bin lira olduğunu söyleyen Kaya, “Ben, üniversite döneminde ekonomi alanında da eğitim aldığım için borsadan haliyle anlarım” dedi.

  18. Futbolcu, entelektüel, komünist ve Yugoslav: Galatasaray efsanesi Cevad Prekazi hayatını kaybetti

    Galatasaray’da 1985-1991 yılları arasında forma giyen, Monaco’ya attığı golle hafızalara kazınan Cevad Prekazi, 8 Kasım’da Belgrad’da 69 yaşında yaşamını yitirdi. Ölümünün ardından Sırp basınında “futbolcu, entelektüel, komünist ve Yugoslav” olarak anılan Prekazi, 2017'de “Hâlâ Yugoslavya’ya aşığım, beni Partizan formasıyla gömün” demişti.

Önceki gün

  1. HSK'den 7 savcı hakkında atama kararı: İstanbul ve Ankara'da görev değişiklikleri

    Hâkimler ve Savcılar Kurulu (HSK) Birinci Dairesi, İstanbul ve Ankara başta olmak üzere 7 Cumhuriyet savcısının görev yerini değiştirdi. Karar kapsamında İstanbul Cumhuriyet savcıları Kerem Ali Yakut ve Rahim Burak Demir, İstanbul Cumhuriyet Başsavcı Vekilliğine atandı. Mevcut Başsavcı Vekili Evliya Çalışkan ise Bakırköy'e gönderildi. Ankara Cumhuriyet Başsavcı Vekili Halil Maçkaya, Yargıtay Cumhuriyet Savcılığına; Eşref Çağdaş Bal ise Ankara Batı Cumhuriyet Başsavcı Vekilliğine atandı.

  2. Trump'tan Netanyahu'ya Gazze planını uygulama çağrısı

    Axios'un iki kaynağa dayandırdığı haberine göre ABD Başkanı Donald Trump, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile yaptığı telefon görüşmesinde Gazze barış planının uygulanması için adım atılmasını istedi. Hamas'ın silahsızlandırılmasını, Gazze'nin askeri unsurlardan arındırılmasını ve yönetimin Filistinli teknokratlardan oluşacak yeni bir hükümete devredilmesini öngören plan, 27 Ekim'deki İsrail seçimleri nedeniyle aylardır bekletiliyordu.

  3. İletişim Başkanlığı duyurdu: Türkiye, Başika-Zilikan üssünün devri için adım atacak

    Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı, Türkiye ve Irak'ın 23 Eylül'de vardığı mutabakat kapsamında hazırlanan ortak bir açıklama yayımladı. Açıklamada, Türkiye'nin Irak'taki Başika-Zilikan askeri yerleşkesini Irak Federal Hükümetine kademeli olarak devretmek üzere gerekli adımları atmaya başlayacağı duyuruldu. Açıklamaya göre taraflar, Irak yönetiminin Sincar'da devlet otoritesini tesis etmeye ve bölgedeki PKK varlığına son vermeye yönelik adımlarını sürdürmesi konusunda uzlaştı.

  4. Yemen'den Suudi Arabistan'a dört operasyon: Aramco tesisleri hedef alındı

    Yemen'deki Ensarullah hareketine bağlı silahlı kuvvetler, Suudi Arabistan'a ve Yemen'deki Suudi destekli güçlere yönelik dört askerî operasyon düzenlediklerini açıkladı. Açıklamaya göre balistik ve seyir füzeleri ile İHA'ların kullanıldığı operasyonlarda Riyad'daki Kral Halid Uluslararası Havalimanı, Aramco'nun petrol depoları ve finans merkezi ile Bakik'teki petrol tesisleri hedef alındı. Aramco tesislerinde yangın çıktığı öne sürüldü.

  5. Erdoğan ve Aliyev Şuşa’da ortak basın toplantısı düzenledi

    Ziyaret için Azerbaycan’da bulunan Erdoğan, Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev ile Şuşa’da ortak basın toplantısı düzenledi. Aliyev, “Türkiye-Azerbaycan birliği ebedidir ve sarsılmazdır” dedi, İkinci Karabağ Savaşı’nda Türkiye’nin verdiği desteği unutmayacaklarını söyledi. Erdoğan ise iki ülkenin kardeşliğini zayıflatmak isteyenlerin emellerine ulaşamayacağını savundu, Karabağ’ın yeniden inşasına katkı sunmayı sürdüreceklerini ekledi.

  6. Fon so­ruş­tur­ma­sın­da BDDK Daire Başkanı Bilal Soysal tutuklandı

    Fon soruşturmasında yeni bir tutuklama kararı çıktı. İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığının yürüttüğü soruşturmada gözaltına alınan Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) Uygulama 3. Daire Başkanı Bilal Soysal, sevk edildiği sulh ceza hâkimliğince tutuklandı.

  7. Paraguay’da fon krizi: Eski Devlet Başkanı Pena hakkında tutuklama kararı

    Emeklilik fonlarının Ueno Bank’a aktarılmasında usulsüzlük yapıldığı iddiasıyla Paraguay’da başlatılan soruşturmada, görevden alınan eski Devlet Başkanı Santiago Pena hakkında tutuklama kararı verildi. Savcılık Pena’yı “görevi kötüye kullanma” ve “kendi çıkarına yönetim” ile suçluyor. Bankanın bağlı olduğu şirketler grubunda daha önce hissesi bulunan Pena, kamu kaynaklarını bankaya yönlendirmek için nüfuzunu kullanmakla suçlanmış, Kongre de onu 6 Kasım’da görevden almıştı.

  8. Erdoğan, Azerbaycan’a gitti

    Erdoğan, Zafer Günü dolayısıyla Azerbaycan’a gitti. Ziyarette Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev ile baş başa görüşmesi bekleniyor. İki ülke arasında son haftalarda gerilim artmış, Aliyev 29-30 Ekim’de Ankara’daki Türk Devletleri Teşkilatı Zirvesi’ne gelmemişti. Azerbaycan’daki giyim düzenlemelerinin ardından tepki gösteren Cumhurbaşkanı Başdanışmanı Oktay Saral da görevden alınmıştı.

  9. ABD, Umman Körfezi’nde bir ticari gemiyi vurdu

    İran’a deniz ablukası uygulayan ABD, Umman Körfezi’nde bir ticari kargo gemisini vurdu. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), bir ABD uçağının gemiyi arka tarafından “hassas mühimmatla” vurduğunu açıkladı. İran ablukasını "tavizsiz" uyguladığını söyleyen CENTCOM’a göre, temmuzdan bu yana 147 ticari geminin rotası değiştirildi, 5 gemi de etkisiz hale getirildi.

✓