İngiltere’nin en büyük İslami finans fonunun silah sanayine ve İsrail bağlantılı şirketlere yatırım yapması, finans dünyasını karıştırdı.
Fon, silah ve savunma sanayisinden elde eden şirketleri portföyünden çıkaracak. Karar, HSBC’nin fonunun 2026’nın ilk yarısında İsrail ordusuyla bağlantılı şirketlerin hisselerine 100 milyon doların üzerinde yatırım yaptığının ortaya çıkmasının ardından geldi.
İngiltere merkezli bankacılık devi HSBC’nin İslami Küresel Hisse Senedi Endeks Fonu, yeni düzenlemeyle birlikte aralarında RTX, Rolls-Royce, Honeywell International, BAE Systems ve Palantir’in de bulunduğu şirketlerden çıkmaya hazırlanıyor.
Middle East Eye’ın (MEE) haberine göre, fonun izlediği S&P Global 1200 Shariah Select Endeksi’nin metodolojisi kasım ayının başında güncellendi. Yeni kriterlerin 23 Kasım’da yürürlüğe girmesiyle savunma ve silah şirketleri, askeri yükleniciler ve bunlarla bağlantılı sektörler endeks dışında bırakılacak.
Yeni kriterler silah şirketlerini de kapsıyor
Güncellenen kriterlere göre askeri sözleşmeler, nükleer silahlar, seyreltilmiş uranyum, yangın çıkarıcı silahlar, biyolojik silahlar ve hafif silahlar gibi alanlardan gelirlerinin yüzde 5’inden fazlasını elde eden şirketler endekse alınmayacak.
Fon, mart ayından bu yana İslami finans ilkelerine uygun şirketleri belirleyen S&P Global 1200 Shariah Select Endeksi’ni takip ediyor. Pasif yönetilen fonun yatırımları doğrudan bu endeksin bileşimine bağlı bulunuyor.
Önceki metodolojide ise silah sektörünün büyük bölümünde faaliyet gösteren şirketlerin endekse dahil edilmesini engelleyen bir kısıtlama bulunmuyordu.
İsrail Ordusu ile bağlantılı şirketlere 100 milyon dolarlık yatırım
Geçen ay HSBC’nin fonunun 2026’nın ilk yarısında İsrail ordusuyla bağlantılı beş şirkete 100 milyon doların üzerinde yatırım yaptığı ortaya çıkmıştı.
Fonun aynı dönemde dünyanın en büyük ikinci silah şirketi olan RTX’in hisselerine 35,7 milyon dolar yatırım yaptığı belirlenmişti. RTX bünyesindeki Raytheon, İsrail ordusuna füze ve çeşitli askeri ekipman sağlayan önemli şirketlerden biri olarak tanımlanıyor.
Fonun 18,9 milyon dolarlık yatırım yaptığı ABD merkezli Honeywell International da yeni kriterler kapsamında endeks dışına çıkarılması beklenen şirketler arasında. Şirket, silah sistemlerinde kullanılan sensör ve güdüm teknolojileri üretiyor.
Yatırım yaptığı şirket
Honeywell tarafından üretilen ve hassas hedefleme amacıyla kullanılan bir atalet ölçüm birimi, Haziran 2024’te Gazze’de bir okula düzenlenen ve en az 40 Filistinlinin hayatını kaybettiği saldırıda kullanılan füzede tespit edilmişti. Honeywell’in gelirlerinin yaklaşık yüzde 20’si askeri silah faaliyetlerinden elde ediliyor.
Rolls-Royce ve BAE Sytems de listede
Fonun yatırım yaptığı diğer şirketler arasında İngiliz mühendislik şirketi Rolls-Royce ve ülkenin en büyük silah üreticisi BAE Systems de bulunuyor.
HSBC fonunun 2026’nın ilk yarısında Rolls-Royce hisselerine 17,6 milyon dolar yatırım yaptığı bildirildi. Şirket, İsrail ordusunun Gazze’de yaygın biçimde kullandığı Merkava tanklarında kullanılan motorları üretiyor. Ayrıca Alman iştiraki MTU aracılığıyla İsrail donanmasına yönelik motor tedarikinde bulunuyor. Rolls-Royce’un gelirlerinin yüzde 12’den fazlasının askeri silah faaliyetlerinden geldiği belirtiliyor.
Fonun BAE Systems’te ise piyasa değeri yaklaşık 9,4 milyon dolar olan 386 bin 784 hissesi bulunuyor. İngiltere’nin en büyük silah üreticisi olan şirket, İsrail ordusunun Gazze’de kullandığı F-35 savaş uçaklarının parçalarının üretiminde yer alıyor.
Yeni endeks metodolojisi kapsamında her iki şirketin de fonun yatırım evreninden çıkarılması bekleniyor.
Palantir yatırımı da gündemde
HSBC fonunun en dikkat çeken yatırımlarından biri de ABD merkezli veri analiz ve gözetim teknolojileri şirketi Palantir oldu. Fonun Palantir hisselerine 38,3 milyon dolar yatırım yaptığı ortaya çıkmıştı.
Doğrudan silah üretmeyen Palantir, Ocak 2024’te İsrail Savunma Bakanlığı ile savaşla bağlantılı operasyonlarda teknolojisinin kullanılması için ortaklık kurduğunu açıklamıştı. Şirketin teknolojileri, Gazze’de insansız hava araçlarıyla gerçekleştirilen saldırılar da dahil olmak üzere askeri operasyonlarda kullanılıyor.
Ekim ayının sonlarında HSBC, Palantir yatırımına ilişkin inceleme başlatacağını duyurmuştu. Banka, müşterilerinin endişelerini ciddiye aldığını ve bağımsız uzman danışmanlarla birlikte yatırımın mevcut yaklaşımın yatırımcı beklentilerini karşılayıp karşılamadığını değerlendireceğini açıklamıştı.
Askeri yüklenicileri de kapsayan yeni endeks kriterleri nedeniyle Palantir’in de endeks dışına çıkarılması bekleniyor.