ABD'de Kasım 2026'da gerçekleşen ara seçimlerde, yapay zeka altyapısının temelini oluşturan veri merkezleri seçimlerin ve siyasetin en önemli gündem maddelerinden biri haline geldi.
Amazon ve Meta gibi şirketler, yapay zeka altyapısına trilyonlarca dolarlık yatırım yapıyor. Bu yatırımlar Nvidia'nın yapay zeka çiplerinden sunucu ve soğutma sistemlerine kadar geniş bir tedarik zincirinde talebi artırıyor.
Ancak veri merkezlerinin yüksek elektrik ve su tüketimi, yerel yönetimler ve halk arasında daha fazla tepkiye yol açtı ve bu durum seçim kampanyalarının ana gündem başlıklarından biri haline geldi.
Seçim sonuçlarını etkiledi
Seçimleri kritik bölgelerde veri merkezi karşıtı adayları kazanırken bu kampanyaların seçim sonuçlarına da etki ettiği düşünülüyor. Associated Press'ın sandık çıkışı anketine göre seçmenlerin yüzde 76'sı kendi yaşadıkları bölgede yeni bir yapay zekâ veri merkezi inşa edilmesine karşı olduğunu söyledi.
NBC sandık çıkışı anketi verilerine göre ise seçmenlerin yüzde 56'sı, veri merkezleri konusunun Kongre oylarını belirlemede "çok önemli" veya "kritik" bir faktör olduğunu ifade etti.
Yerel referandumlarla veri merkezlerine engel
Ayrıca seçim verilerini izleyen Ballotpedia verilerine göre, 3 Kasım'da California, Florida, Illinois, Kansas, Maine, North Dakota, New Jersey, Nevada, Ohio ve Wisconsin eyaletlerinde veri merkezlerinin inşası ve geliştirilmesine yönelik toplam 41 yerel öneri halk oylamasına sunuldu.
Bu oylamalarda seçmenlere yeni veri merkezlerinin tamamen yasaklanması, projelere 6 aya kadar ara verilmesi, 25 megavattan fazla elektrik tüketen tesislerin engellenmesi ve büyük projelere ek mali güvenceler getirilmesi gibi öneriler sunuldu. California'nın Alhambra ve Florida'nın Edgewater kentlerinde inşaat ve işletme yasakları, Illinois'in Bloomington kentinde ise geçici durdurma kararı yüzde 70-80 arasında yüksek oy oranlarıyla kabul edildi.
En fazla önerinin oylandığı Ohio'da da Granville ve Trenton yasaklara onay verirken, Conneaut, Defiance, Oregon ve Sunbury kentlerinde 25 megavat üzeri enerji talebi olan merkezlerin inşası yasaklandı.
Ayrıca Teksas, Georgia ve Ohio gibi eyaletlerde Demokratların valilikleri kazanması, ülke genelinde planlanan veri merkezi yatırımlarının yaklaşık yarısının daha sıkı denetim ve siyasi itirazlarla karşı karşıya kalması anlamına geliyor.
Teksas'ta veri merkezi etkisi
Geleneksel olarak Cumhuriyetçilerin güçlü olduğu Teksas'ta yeni veri merkezi yatırımları için moratoryum sözü veren Demokrat Gina Hinojosa'nın seçilmesi konu ile ilgili belki de en çarpıcı bir gelişme.
Hinojosa, seçim kampanyası boyunca veri merkezi yatırımlarına derhal moratoryum uygulanmasını savundu. Yeni veri merkezlerinin elektrik fiyatlarını artırdığını ve su kaynaklarını tükettiğini söyleyen Hinojosa, yeni projelere yönelik onayların, yerel topluluklara daha fazla söz hakkı verecek yasal düzenlemeler yapılana kadar durdurulmasını istedi.
Finansal danışmanlık şirketi GLJ Research, Hinojosa'nın zaferinin ardından Teksas'ta yaklaşık 13 gigavatlık veri merkezi kapasitesi olduğunu hesapladı. Bu kapasite, herhangi bir anda yaklaşık 10 milyon hanenin elektrik tüketimine denk geliyor.
Araştırma şirketi SemiAnalysis'e göre Teksas, 2028'de devreye girmesi beklenen ABD veri merkezi kapasitesinin yaklaşık yüzde 30'unu oluşturuyor. Bu oran, eyaletin ABD genelindeki en büyük paya sahip olduğunu gösteriyor.
Projeler askıya alınabilir
Bu bölgede elektrik bağlantısı, izinleri ve inşaatı başlamış projelerin devam etmesi mümkün. Fakat eyalet çevre izinlerini henüz almayan projelerde 12 ila 18 aylık gecikmeler yaşanabilir.
Elektrik bağlantısı ve gerekli izinlerin hiçbirine sahip olmayan projelerin ise başka eyaletlere kaydırılması ya da tamamen iptal edilmesi gündeme gelebilir.
Öte yandan Senatör Bernie Sanders gibi isimler, büyük teknoloji şirketlerinin çevreye zarar verdiğini savunarak yeni tesis inşaatlarına ülke çapında geçici durdurma getirilmesini talep ediyor.
