Zengin beyaz adamın “özgürlüğü”: 249 yılın ardından Amerikan Bağımsızlık Bildirgesi

Bugün ABD, özgürlük söylemiyle kaleme alınan Bağımsızlık Bildirgesi’nin ilkeleriyle değil; o bildirgede yer alan her ilkenin tersine faaliyet gösteren bir ikiyüzlülüğün en somut hali. Geride kalan 249 yıl, bir halk devriminin değil, emperyalist-kapitalist hegemonyanın yükselişine sahne oldu.

Bugün ABD, özgürlük söylemiyle kaleme alınan Bağımsızlık Bildirgesi’nin ilkeleriyle değil; o bildirgede yer alan her ilkenin tersine faaliyet gösteren bir ikiyüzlülüğün en somut hali. Geride kalan 249 yıl, bir halk devriminin değil, emperyalist-kapitalist hegemonyanın yükselişine sahne oldu.

Amerika’nın temellerinin atıldığı, 4 Temmuz 1776 tarihinde ilan edilen Bağımsızlık Bildirgesi’nin üzerinden tam 249 yıl geçti. Bu süre zarfında, kıtanın Avrupalı güçlerce sömürgeleştirilmesinden köle ticaretine, yerli halkların katledilmesinden bağımsızlık savaşlarına, iç savaşlardan küresel savaşlara ve nihayetinde modern çağda emperyalist bir süper güce dönüşmesine kadar pek çok tarihsel dönüm noktası yaşandı. Bugün “özgürlükler ülkesi” olarak pazarlanan ABD’nin tarihi, aynı zamanda yayılmacılığın, şiddetin ve çıkar çatışmalarının şekillendirdiği uzun bir geçmişe sahip.

‘Cenevizli kaptan ve kaşif’ olarak tanınan, özünde bir ‘sömürge öncüsü’ ve katil olan Kristof Kolomb’un 1492’de Karayipler’e ulaşmasıyla başlayan süreç, Avrupa’nın Amerika kıtasını sistematik şekilde sömürgeleştirmesinin başlangıcı oldu.

Başta İspanya ve Portekiz’in öncülük ettiği bu kanlı sürece, 17. yüzyıldan itibaren İngiltere, Fransa ve Hollanda da dahil oldu. İngilizler, ilk kalıcı yerleşim olan Jamestown’u 1607’de kurarak Kuzey Amerika’daki kolonileşme sürecini başlattı.

İngiliz kolonileri zamanla Atlantik kıyısı boyunca yayıldı ve 13 koloni olarak bilinen yapıya ulaştı. Her biri ekonomik fırsatlar, dini özgürlük, yeni bir yaşam arayışı gibi gerekçelerle kurulmuş bu koloniler, zamanla hem İngiltere’yle hem de birbirleriyle çelişkili çıkar ilişkilerine sahip oldu. Kıta nüfusu, sadece yerli halktan değil, aynı zamanda Afrika’dan getirilen köleler ve Avrupa’dan göçen yoksullar eliyle iskan ve zorla yerleştirme politikalarıyla tekrar tekrar düzenlendi. Bu sömürgeleştirme süreci, sadece toprakların değil, halkların da sistematik biçimde sömürüldüğü bir düzenin temeliydi.

Tarihi vahşi sömürüye dayanan kapitalist sermaye birikiminin ve Avrupa merkezli beyaz üstünlükçü ideolojinin inşası ile şekillenen Amerikan kolonileri, Avrupa’daki imparatorluğun baskıları sonucunda “bağımsızlık”, “özgürlük” gibi kavramlarla tanışacaktı.

Britanya borç batağından Amerikan kolonileriyle çıkmak istiyor

Büyük Britanya İmparatorluğu, “ilk dünya savaşı” olarak nitelendirilebilecek Yedi Yıl Savaşları’ndan (1756-1763) galip çıkmış ve on üç Amerikan kolonisini iktidar çemberine katmıştı. Bu savaş, kıtanın “sömürge efendileri” İngiltere ve Fransa’nın yerli halkların ve Avrupalı göçmenlerin kanı üzerinden yürütülen, kıtanın siyasi haritasını yeniden şekillendiren bir paylaşım savaşıydı.

Savaşın galibi olarak Britanya’nın Amerika topraklarındaki Fransız egemenliğine son vermesi onu dünyanın önde gelen süper gücü haline getirmişti. Dünya iktidarı ucuza kazanılmıyordu, çünkü Britanya aynı zamanda bu uzun soluklu savaşın sonunda büyük bir borç batağına da girmişti.

Britanya’nın Fransa’ya ve dünya çapındaki Fransız kolonilerine karşı savaşabilmesi için müthiş askeri harcamalar gerekti. Avrupa, Kuzey Amerika, Karayipler ve Hindistan’dan birlikleri hareket ettirmek ve savaş için kaynak bulmak başlı başına bir krizdi. Savaş öncesinde bile 74 milyon pound dış borcu bulunan Britanya’nın dış borcu savaş sonrasında iki katına çıkmıştı. Küresel bir imparatorluğu koruyup genişletmek için daha fazla sermayeye ihtiyaç vardı.

Sömürgecinin akıl almaz vergi dayatmaları

Britanya, çözümü Amerikan kolonilerinin vergilerini artırmakta buldu. Büyük Britanya Parlamentosu’ndan vergi konusunda geçen ilk yasa, 1764 yılındaki Şeker Yasası’ydı.

Bu yasaya göre şeker, kahve, şarap gibi ürünler Amerikan kolonilerine sadece Britanya tarafından ihraç edilecek ve bu ürünler vergilendirilecekti. Bunu 1765 yılındaki Damga Yasası izledi. Damga Yasası’na göre her türlü kullanım kapsamındaki kağıtlar, resmi belgelerden oyun kartlarına kadar, damgalanarak vergiye tabi tutulacaktı. Damga Yasası’nın ortaya koyduğu absürt kapsam Amerikan kolonilerinde yaşayan tüccarlar için daha az kar, işçiler için zorlaşan yaşam koşulları demekti. Aynı zamanda Damga Yasası, kolonilerde ticaret kapsamına girmeyen ilk doğrudan vergi örneğiydi. Britanya, kolonilerin yönetimini kendisine hak gördüğü için onları vergilendiriyor, ama karşılığında bir hizmet sunmuyordu.

Bu gelişmeler nedeniyle kolonistler tarafından protestolar ve İngiliz mallarına karşı boykotlar örgütlendi. Damga Yasası’nı geri çekmek zorunda kalan Britanya, otoritesini Amerikan kolonilerinde güçlendirme zorunluluğu duydu. Kolonilerden gelen tepkilere cevap olarak parlamento “koloniler üzerine her türlü yasayı çıkarma ve uygulama hakkının olduğunu” ilan etti. Böylece Amerikan kolonilerinin Britanya parlamentosunda bir temsilcisinin bulunmamasına rağmen Britanya, koloniler üzerinde idare yetkisi iddia etmeyi ciddiyetini arttırarak sürdürmüş oluyordu.

İlerleyen yıllarda cam, kağıt, boya, çay gibi günlük tüketim ürünlerine vergilerin arttırılarak dayatılması, koloniler tarafından da yine artan huzursuzluk ve Britanya karşıtı protestolar ile karşılandı. Parlamenter temsiliyetin olmadığı bir düzlemde vergilere tabi olmak devlet erkinin önde gelen kolonistler tarafından sorgulanmasına ve otonomluk fikrinin tartışılmasına sebep oluyordu.

Sömürgeciye karşı direniş sertleşiyor

1773 yılında Boston limanına gerçekleştirilen büyük bir çay sevkiyatı, Britanya ve Amerika kolonileri arasında tamiri mümkün olmayan bir kırılmaya sebep olacaktı. İleride “ABD’nin kurucu babaları” olarak adlandırılacak Samuel Adams, John Hancock gibi isimleri de içinde bulunduran Sons of Liberty (Özgürlük Oğulları) ismindeki direniş örgütü, Britanya sömürgeciliğine karşı eylemlerini sertleştirmeye karar verdi. Boston limanında gemilerden karaya taşınmayı bekleyen 45 ton çay Sons of Liberty tarafından denize döküldü. Direnişçilerin şiddet içermeyen bu örgütlü eylemi, Britanya tarafından şiddetle karşılanacaktı.

Boston Çay Partisi olarak adlandırılacak bu eylemden sonra Britanya parlamentosu kolonilerde zorunlu ve daimi bir askeri varlık oluşturmak için hazırlıklara girişti. İngiliz askerlerin kolonilere konuşlandırılması tansiyonu tırmandırdı, direniş örgütleri stratejilerini silahlı mücadele eksenine kaydırmaya hazırlanıyordu. Milis örgütlenmesine hız veriliyor ve gayri nizami harp taktikleri yeni örgütlenenlere, eskiden Britanya safında olan, ardından direniş saflarına geçen subaylar tarafından Amerika’nın kırsal kesimlerinde öğretiliyordu.

Silahlı mücadele fikrinin gittikçe güç kazanmasının yanında Amerikan kolonilerinin siyasal birliği meselesi üzerine de duruluyordu. Britanya, askerlerini Amerika topraklarında konuşlandırmasından sonra 1774 yılında İlk Kıta Kongresi toplandı. Kolonilerin kendi yasama meclisleri tarafından seçilen ve aralarında “Kurucu Babalar”ın da bulunduğu toplam 56 delege ile gerçekleşen bu kongre sonucunda “vergilerin ancak kolonilerin kendi yasama meclisleri tarafından yürürlüğe konulabileceği” ve “İngiliz mallarının ticaretinin yapılmayacağı” kararları alındı. Siyasal ve iktisadi bağımsızlık alanlarında birer adım olan bu kararlar neticesinde ileriki yıl İkinci Kıta Kongresi yapılacaktı.

Concord’da ilk kurşun

Britanya, direnişçilerin kaynaklarını ele geçirmeye karar verdi. Concord’ta tespit ettiği direnişçilere ait olan mühimmat depolarından birine doğru harekatını gerçekleştirdiğinde iki taraf karşılaştı ve ilk silahlı çatışmanın çıktığı gün olan 19 Nisan 1775 tarihi Amerikan Bağımsızlık Savaşı’nın başlangıcı kabul edildi.

İkinci Kıta Kongresi savaş ikliminde toplandı. On üç koloninin tam katılımıyla gerçekleştirilen bu kongre, sonucunda bağımsızlık konusunda ortaklaşılmasa da ABD tarihinin ilk siyasal ve idari birliğini temsil edecekti. Kongre temsilcilerinden Benjamin Franklin, askeri stratejik birlik görüşmeleri için Fransa’ya gönderildi. Diğer taraftan bağımsızlık konusunda hemfikir olunmadığından Britanya İmparatorluğu’na olası bir barış antlaşması için de dilekçe gönderildi. Dilekçenin Britanya imparatoru tarafından reddi, Amerikan kongre iktidarına bağımsızlık için savaşmak dışında bir seçenek bırakmadı ve Fransa ile ortaklık kurma çabalarına ağırlık verildi.

Bağımsızlık mücadelesinin tek yol olduğu kanaatine varılması sonucunda, 4 Temmuz 1776’da Thomas Jefferson tarafından Amerikan Bağımsızlık Bildirgesi kaleme alındı.

Amerikan Bağımsızlık Bildirgesi’nin temelleri atıyor

Bildirinin önemi bir koloninin tarihte ilk kez sömürgecisine karşı bağımsızlığını nedenselleştirerek ilan etmesiydi. Temellerini John Locke’un siyasal felsefesinde bulan bu metin, tüm insanların eşit olduğu; yaşama ve özgürlük gibi doğuştan temel haklara sahip olduğunu vurguluyordu. Britanya’nın Amerikan kolonileri üzerindeki baskıcı ve keyfi yönetimi eleştiriliyordu ve on üç koloninin özgür ve bağımsız devletler olduğu niteleniyordu. Devlet tiranlığı kınanıyor; devletin meşruiyetinin halk iradesinde aranması gerektiği, bireysel hak ve özgürlüklerin tanınmasının bu egemenliğin teminatı olacağı söyleniyordu.

Amerikan Bağımsızlık Bildirgesi, Amerikan Bağımsızlık Savaşı’nın kazanılmasıyla beraber dünyanın birçok yerindeki bağımsızlıkçı hareketler için esin kaynağı oldu. Amerikan kongre iktidarının müttefiki olarak savaşa katılan Fransa İmparatorluğu bile bu başarının bir uzantısı olarak meşruiyet kazanan cumhuriyet fikrinin altında ezildi ve Fransa’da 1792 yılında halk ayaklanmasıyla başlayan devrim mücadelesinin sonunda Birinci Cumhuriyet kuruldu.

ABD, tüm kuruluş ilkelerinin karşısında

Kuruluşunu “özgürlük” gibi ilkelere dayandıran Amerika Birleşik Devletleri, kurulduğu günden bu yana kendi ilan ettiği ilkelerle arasına kalın duvarlar ördü. Halk egemenliği, hukukun üstünlüğü, özgürlük, eşitlik ve adalet gibi kavramlar; 1776’da Bağımsızlık Bildirgesi’nde dile getirilmiş olsa da, bu ilkeler beyaz, mülk sahibi bir azınlığın ayrıcalığı olarak tasarlanmış, geri kalan tüm halklar için sistematik bir inkarın aracı haline getirildi.

“Tüm insanlar eşittir” ifadesinin yer aldığı bildirgenin yayınlandığı anda bile, milyonlarca Afrikalı zincire vurulmuş, yerli halklar katledilmiş, kadınlar siyasi yurttaşlık haklarından dışlanmış durumdaydı.

İnsanlıktan, eşitlikten bahsedilen bildirgede, Amerikan yerlilerinden “merhametsiz Kızılderili vahşiler” diye bahsedilmesi dahi, bağımsızlıkçıların kime “özgürlük” istediğine dair önemli bir işaretti.

Amerikalı zenginlerin henüz ilk solukta uygulamaya koyduğu bu ikiyüzlülük elbette Amerikan devletinin sınırları içinde kalmadı. ABD, kısa sürede bu çelişkilerini dünyanın dört bir yanında üretip ihraç eden bir güç haline geldi. Kuruluşunda bizzat karşı çıktığını söylediği sömürgeciliği modernleştirerek yeniden icat etti, kendi maruz kaldığı tahakküm biçimlerini geliştirip dünyanın dört bir yanında uygulamaya başladı. Britanya’yı “Ölüm, Askerileşme ve Tiranlık” ifadeleriyle nitelendiren, imparatorluğun bu tiranlığı “paralı askerler” eliyle kurmaya çalıştığını teşhir eden bu devlet, bugün seçimle gelmiş hükümetlere darbe tertipleyen, halk iradesini “ulusal güvenlik tehdidi” bahanesiyle hiçe sayan, paralı askerlerle istikrarsızlıklar yaratan bir yapıya dönüştü.

ABD, yalnızca askeri saldırganlığıyla değil, ambargolarla boğduğu ekonomilerle, diz çöktürdüğü hükümetlerle, küresel şirketler aracılığıyla kurduğu ticari tahakkümle, halkların eşitliğini ve özgürlüğünü her geçen gün daha da çürüten bir sistemin merkezinde yer alıyor. Washington’un özgürlük söylemi, dünya halkları için sadece daha fazla savaş, daha fazla yoksulluk ve daha fazla eşitsizlik anlamına geliyor.

Bugün ABD, özgürlük söylemiyle kaleme alınan Bağımsızlık Bildirgesi’nin ilkeleriyle değil; o bildirgede yer alan her ilkenin tersine faaliyet gösteren bir ikiyüzlülüğün en somut hali. Geride kalan 249 yıl, bir halk devriminin değil, emperyalist-kapitalist hegemonyanın yükselişine sahne oldu.

Kaynak

Brewer, J. (1989). The sinews of power: War, money and the English state, 1688–1783. Harvard University Press.

Kısa Kısa

  1. Avrupa’da bir haftada 35 uçağa sahte bomba ihbarı

    Avrupa’da bu hafta ticari uçuşları hedef alan sahte bomba ihbarları nedeniyle en az 35 uçak arandı ya da rotası değiştirildi. Bugün Prag rotasındaki en az 8 uçuş etkilendi. Fransa ise uçaklara yönelik 4 yeni tehdit aldığını açıkladı. Macaristan da üç sivil uçuşu izlemek için savaş uçaklarını havalandırdı.

  2. CHP Milletvekili Gürsel Erol'dan Erdoğan'a fon vurgunu övgüsü

    CHP Elazığ Milletvekili Gürsel Erol, AKP'li Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın fon vurgununa ilişkin tutumunu övdü. Erol "Sayın Cumhurbaşkanı son derece duyarlı. Çok acele etmeden, hemen önlemler alınmadan sakinlikle bu sürecin yönetimiyle ilgili bir iradeyi görüyoruz" ifadesini kullandı.

  3. Sarıgül so­ruş­tur­ma­sın­da yeni gelişme: Şişli Meslek Yüksekokulu'na kayyum atandı

    İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen ve ‘yurt içinde ve yurt dışında kurulan şirketler aracılığıyla kaynağı belirsiz yüksek miktarda paranın aklandığı’ iddiaları ile yürütülen soruşturmada yeni bir gelişme yaşandı. Sarıgül tarafından kurulan Şişli Meslek Yüksekokulu'na kayyum atanırken aralarında yöneticilerin, akademisyenlerin ve okul personelinin bulunduğu 11 kişi gözaltına alındı.

  4. Mekke İttifakı Meclis'ten geçti

    "Mekke Ortak Savunma Anlaşması"nın onaylanmasının uygun bulunduğuna dair kanun teklifi TBMM'de kabul edildi. Teklife AKP, MHP ve CHP 279 kabul oyuyla destek verirken, red oyları ise 119'da kaldı. Ağustos ayında imzalanan anlaşma fiilen uygulanmaya başlamış olmasına karşın Meclis'te görüşülmesi Kasım ayını buldu. Bu kararla birlikte Suudi Arabistan'ın ya da Pakistan'ın herhangi bir saldırıya uğradığını iddia etmesi halinde Türkiye'nin de çatışma süreçlerine dahil edilmesi mümkün hale geldi.

  5. Fatma Betül Sayan Kaya tutuklandı

    Fon soruşturması kapsamında şüpheli sıfatıyla ifadesi alınan AKP'li eski bakan ve milletvekili Fatma Betül Sayan Kaya hakkında tutuklama kararı verildi. Eşi İlyas Kaya ve eski SPK Başkanı İbrahim Ömer Gönül ise adli kontrolle serbest bırakıldı.

Önceki gün

  1. Fatma Betül Sayan Kaya tutuklamaya sevk edildi

    Fatma Betül Sayan Kaya, eşi İlyas Kaya ve eski Sermaye Piyasası Kurulu Başkanı İbrahim Ömer Gönül fon soruşturmasında savcıya ifade verdi. Fatma Betül Sayan Kaya, tutuklamaya sevk edildi.

  2. Bakan Şimşek: Listelerin açıklanmasını tercih ederim

    Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, fon krizine dair açıklamalarda bulundu. İsim listesinin açıklanmamasına değinen Şimşek, "Listelerin açıklanıp açıklanmamasında benim dahlim yok, ben şahsen açıklanmasını tercih ederim" dedi.

  3. Emekliye 'seyyanen zam' açıklaması

    Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, emekliliklere ilişkin düzenlemenin tüm emeklilikleri kapsayacağını belirterek “Yapılacak artış yaş ve ödenen prime göre farklılaşacak” dedi.

  4. Fransa bankasına siber saldırı: Yaklaşık 100 milyon euro çalındı

    Fransız bankası Credit Mutuel Arkea, siber korsanların düzenlediği saldırı sonucu yaklaşık 100 milyon euro çalındığını ve paranın kurtarılması için çalışmaların sürdüğünü duyurdu. Müşteri varlıklarının etkilenmediği belirtilen olayla ilgili Paris Savcılığı tarafından soruşturma başlatıldı.

  5. Afyonkarahisar'da silahlı saldırı: 7 kişi hayatını kaybetti

    Afyonkarahisar'ın İhsaniye ilçesinde iki farklı noktada 7 kişi silahla öldürülmüş halde bulundu. 2 kişi ise ağır yaralı olarak hastaneye kaldırıldı. Öte yandan Afyonkarahisar merkezde bir adreste de bir kadının silahla vurulduğu ve ağır yaralı olduğu öğrenildi.

  6. Kredi kartı borçları 3,5 trilyon liraya dayandı

    BDDK’nin 30 Ekim haftasına ilişkin verilerine göre, bireysel kredi kartı borçları bir haftada 82,1 milyar lira artarak 3 trilyon 496 milyar liraya yükseldi. Bankacılık sektöründe takipteki alacaklar ise 983,1 milyar liraya ulaştı.

  7. Almanya’dan Türkiye’de vize süreci açıklaması

    Almanya Dışişleri Bakanı Johann Wadephul, Türkiye’den Almanya’ya seyahat edecek iş insanlarının vize işlemlerinin kolaylaştırılması için hazırlıkların sürdüğünü ve uygulamanın kısa sürede hayata geçirileceğini açıkladı. Wadephul, vize süreçlerini hızlandırmak amacıyla Türkiye’de yeni bir şube açılmasının da değerlendirildiğini belirtti.

  8. Merkez Bankası rezervleri düştü

    TCMB, haftalık para ve banka istatistiklerini açıkladı. Açıklanan verilere göre, 30 Ekim itibarıyla brüt döviz rezervleri 2 milyar 955 milyon dolar azalışla 56 milyar 90 milyon dolara geriledi. Altın rezervleri de 1 milyar 129 milyon dolar düşüşle 103 milyar 146 milyon dolardan 102 milyar 17 milyon dolara geriledi.

  9. Fransa'da liselilere polis müdahalesi

    Fransa'da sendikaların çağrısıyla yapılan genel grev kapsamında eğitim koşullarını protesto etmek için lise ve üniversitelerin önünde kuşatma eylemi düzenleyen öğrencilere polis müdahale etti. Sendikaların bugün için genel grev çağrısı yaptığı ülkede, hükümetin eğitim taahhütlerini yetersiz bulan öğrencilerin lise ve üniversitelerdeki kuşatma eylemleri birçok şehirde devam ediyor.

  10. İngiltere Merkez Bankası faiz artırdı

    İngiltere Merkez Bankası, politika faizini yüzde 4'e yükseltti. BoE Başkanı Andrew Bailey, faiz kararına ilişkin "Bugünkü faiz artışı, kaçınılmaz olarak uzun bir faiz artırımı sürecinin ilk adımı olarak görülmemeli. Ancak Ortadoğu'daki çatışma sona ermediği sürece, bunun son faiz artışı olması da pek olası görünmüyor" değerlendirmesinde bulundu.

  11. Muhittin Böcek ve oğlunun tutukluluğuna devam kararı

    Antalya Büyükşehir Belediyesi'ne yönelik 'rüşvet' ve 'yolsuzluk' iddiasıyla başlatılan soruşturması kapsamında tutuklanıp, belediye başkanlığı görevinden uzaklaştırılan Muhittin Böcek'in de aralarında olduğu 2'si tutuklu 50 sanığın yargılandığı davanın 6. duruşması görüldü. Mahkeme heyeti, Muhittin Böcek ve oğlu Gökhan Böcek'in tutukluluk halinin devamına hükmetti. Bir sonraki duruşmanın karar duruşması olması bekleniyor.

  12. İran Deniz Kuvvetleri: Hürmüz'de mayına çarpan 2 tanker alev aldı

    İran Deniz Kuvvetleri, Hürmüz Boğazı'nın doğusundaki güvensiz bölgede 2 petrol tankerinin deniz mayınlarına çarparak alev aldığını bildirdi. Açıklamada, tankerlerin denizcilik uyarılarını dikkate almadığı öne sürüldü; ülke ve can kaybı bilgisi verilmedi.

  13. Bahçelievler'de iş cinayeti: Göçüğün altında bir işçinin cansız bedenine ulaşıldı

    İstanbul Bahçelievler'de bir inşaatın temeli kazılırken göçük meydana gelmiş, 2 işçi toprak altında kalmıştı. İşçilerden birisi yaralı olarak kurtarılabilirken diğeri ise hayatını kaybetti.

  14. Havacılık devi KLM, 5 bin kişiyi işten çıkartıyor

    Hollandalı havayolu KLM, küresel istikrarsızlık, yüksek yakıt fiyatları ve havacılık sektörü üzerindeki artan baskılar nedeniyle 5 bin kişiyi işten çıkaracağını duyurdu. Bu durum, KLM bünyesindeki pozisyon sayısının yaklaşık yüzde 15 azaltılması anlamına geliyor. İşten çıkarmalarla ve küçülmeyle şirketin yıllık kazancının 1 milyar euro artmasının hedeflendiği ileri sürüldü.

  15. İmbat Madencilik işçileri TKİ önünde eylemde

    Manisa Soma’daki İmbat Madencilik’te çalışan madenciler, aylardır ödenmeyen maaşları ve TİS alacakları için TKİ binası önünde eylem başlattı.⁠ İşçiler baretlerini dizerek oturma eylemi yaptı. Bağımsız Maden İş Sendikası, ücretlerin düzenli ödenmesini, bayram ve prim alacaklarının verilmesini, çalışma koşullarının iyileştirilmesini ve İSİG denetiminin işçilere açılmasını istedi. Sendika, “TKİ ve İmbat, batık Torku’yu işaret ediyor. Bu oyuna gelmiyoruz” açıklamasında bulundu.

  16. Eskişehir'de Arçelik-Beko fabrikasında işçi kıyımı sürüyor

    Eskişehir'de yer alan ve Arçelik-Beko ürünlerinin üretildiği fabrikada yeni işten çıkarmaların olacağı iddia edildi. Fabrika'da Ekim ayında siparişlerdeki düşüşler gerekçe gösterilerek 600 çalışan işten çıkarılmıştı. Yeni ekleneceklerle birlikte çıkarılan işçilerinin sayısının 800'ü bulması bekleniyor.

  17. Bahçelievler'de inşaat göçtü, 2 kişi göçük altında kaldı

    İstanbul Bahçelievler'de bir inşaatın temeli kazılırken göçük meydana geldi. 2 kişi toprak altında kalırken göçük altında kalanların kimliklerine dair henüz bir açıklama yok. Arama kurtarma çalışmaları sürüyor.

  18. Erdoğan: 8 Kasım'da Azerbaycan'a gideceğim

    Cumhurbaşkanı Erdoğan, Güney Kore dönüşü uçakta açıklamalarda bulundu. Azerbaycan'la yaşanan gerilime değinmeyen Erdoğan bu ülkeyi ziyaret edeceğini belirterek, "8 Kasım’da Azerbaycan'ın Zafer Günü var. Ben de, fevkalade bir durum söz konusu olmazsa, 8 Kasım günü bir Azerbaycan ziyareti yapmayı düşünüyorum" dedi. Çözüm süreci ile ilgili de konuşan Erdoğan, "Silah bırakmanın tam anlamıyla gerçekleşmesi, tespit ve teyit süreçlerinin tamamlanması ile yeni aşamaya geçeceğiz" dedi.

  19. Numan Kurtulmuş'tan açıklama: "Bir önceki süreç terör ve savaş baronları bu sorunun devam etmesini istediği için sonuç vermedi"

    AKP'li TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş katıldığı bir programda "Sayın Cumhurbaşkanımızın 2013-2014'te çok ciddi çabalarına rağmen sürecin akamete uğradığını da gayet iyi biliyoruz" ifadelerini kullandı. Konuşmada gerekçe olarak "eski Türkiye'nin bazı derin unsurları" ile "terör ve savaş baronları" işaret edildi. Öte yandan Erdoğan, bir önceki çözüm sürecinin bitmesinin ardından "Çözüm sürecini buzdolabına koyduk" ve "O iş bitmiştir, o işi gömdük" ifadelerini kullanmıştı.

  20. Fatma Betül Sayan Kaya yeniden adliyede

    AKP'li eski bakan Fatma Betül Sayan Kaya ve eşi İlyas Kaya, fon soruşturması kapsamında ifade vermek üzere Çağlayan Adliyesi'ne geldi. Kaya çifti, adliyeye girişi sırasında gazeteciler tarafından kendilerine sorulan "163 milyon lirayı nereden temin ettiniz" sorusuna yanıt vermediler.

  21. Antalya'da 11-12 Kasım'da eğitim uzaktan

    Antalya'da COP31 İklim Zirvesi'nin gerçekleşeceği 11-12 Kasım'da yüz yüze eğitim gerçekleşmeyecek. Antalya Valiliği tarafından yayımlanan genelgeye göre bu tarihlerde Aksu, Döşemealtı, Konyaaltı, Kepez, Manavgat, Muratpaşa ve Serik ilçelerinde eğitim uzaktan gerçekleşecek.

  22. ABD'den yeni İran yaptırımları: Kapsamda Türkiye'den bir şirket de yer alıyor

    ABD Hazine Bakanlığı, İran'ın "gizli filosu"nu desteklediği iddiası ile Hindistan merkezli bir organizasyonu hedef aldığını açıkladı. Açıklamaya göre yaptırım listesine alınan şirketler arasında Türkiye'den Fugo Yer Hizmetleri A.Ş. de yer alıyor. Hazine Bakanı Scott Bessent ise konuya ilişkin şu ifadeleri kullandı: "Daha önce birçok kez söylediğimiz gibi, ya bizdensiniz ya da bize karşı."

  23. İsrail devlet te­le­viz­yo­nun­dan ABD casus uçağı iddiası

    İsrail devlet televizyon Kan'da yer alan habere göre ABD Ortadoğu'ya bir casus uçağı gönderdi. Gönderilen stratejik casus uçağının RC-135U Combat Sent tipi olduğu ve ABD ordusunun envanterinde yalnızca iki adet bulunduğu iddia edildi.

  24. Mekke Anlaşması teklifinin birinci maddesi Meclis'te kabul edildi

    Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan arasında imzalanan ‘Mekke Anlaşması’nın onaylanmasına ilişkin kanun teklifinin birinci maddesi TBMM Genel Kurulu’ndan geçti.

✓