Brezilya'da ilk turu geride bitiren Lula ikinci turu kazandı

Brezilya’da ilk turu geride bitiren Lula, ikinci turda 4,4 milyon oy farkla kazanarak dördüncü kez devlet başkanı seçildi. Aşırı sağcı aday Flávio Bolsonaro karşısında zafere ulaşan Lula geçerli oyların yüzde 51,79'unu aldı.

08:30 2 dk okuma

Brezilya’da 25 Ekim’deki ikinci turda Luiz Inácio Lula da Silva, aşırı sağın adayı Flávio Bolsonaro’yu yenerek dördüncü kez devlet başkanı seçildi. Lula geçerli oyların yüzde 51,79'unu (64 milyon 256 bin 232 oy), Flávio Bolsonaro ise yüzde 48,21'ini (59 milyon 826 bin 41 oy) aldı. Aradaki fark 4 milyon 430 binden fazla.

Lula’nın zaferiyle birlikte, Brezilya tarihinde ilk turu geride bitiren bir aday ilk kez ikinci turda kazandı. 4 Ekim’deki ilk turda Flávio Bolsonaro yüzde 47,03'le önde, Lula yüzde 45,16'yla geride kalmıştı. Lula’nın kampanyası ilk turda sandığa gitmeyen 33 milyon seçmene güveniyordu. Sandığa gitmeyenlerin oranı ilk turda yüzde 21,08'di, ikinci turda yüzde 19,22'ye düştü.

Otobüsler garajda bekletildi

Seçim günü Brezilya’nın en büyük iki kentindeki belediyeler, otobüslerin bir kısmını garajda tuttu. Bu kentlerin ikisi de Lula’ya sağcı belediye başkanları tarafından yönetiliyor. São Paulo’yu Demokratik Hareket (MDB) partisinden Ricardo Nunes, Salvador’u ise Brezilya Birliği (União Brasil) partisinden Bruno Reis yönetiyor. Seçim mahkemeleri iki belediyeye de filonun tamamını sefere çıkarma emri vermişti, ama bu emirler uygulanmadı. São Paulo’da öğleden sonra belediye otobüslerinin yaklaşık üçte biri hâlâ garajdaydı. Nunes’in belediyesi, otobüs sayısını hafta içi seviyesine çıkarmanın “gereksiz harcama” olacağını savunmuştu. Salvador’da ise bölge seçim mahkemesi, belediyenin ulaşım sekreterinin tutuklanmasına karar verdi.

Otobüs eksikliğinden en çok, Lula’ya oy veren yoksul mahallelerde oturan ve sandığa gitmek için toplu taşımaya ihtiyaç duyan seçmenler etkilendi. Lula yaşananları “haydutluk” olarak niteledi. Yüksek Mahkeme de oy verme süresini, saat 17.00'de hâlâ sıra olan yerlerde 19.00'a kadar uzattı.

Flávio Bolsonaro sonucu tanımıyor

Flávio Bolsonaro, sonuçları tanımanın “imkânsız” olduğunu öne sürdü ve seçimin iptalini isteyeceğini açıkladı. Gerekçesi ise oy verme süresinin uzatılması.

Bolsonaro ailesi bu yola ilk kez başvurmuyor. Babası Jair Bolsonaro da 2022'de Lula’ya kaybettikten sonra yenilgiyi kabul etmemişti. Partisi oyların bir kısmının iptali için başvurmuş, Yüksek Seçim Mahkemesi (TSE) bu başvuruyu reddederek partiye para cezası vermişti. Bolsonaro destekçileri 8 Ocak 2023'te başkent Brasília’da Kongre’yi, Yüksek Mahkeme’yi ve devlet başkanlığı sarayını bastı. Jair Bolsonaro, darbe girişimi suçlamasıyla 2025'te 27 yıl hapis cezasına çarptırıldı.

Kongre sağın elinde

Lula, zaferinin ardından “215 milyon Brezilyalı için” yöneteceğini söyledi. 5 Ocak 2027'de göreve başlayacak. Ancak şubattan itibaren Kongre’nin her iki kanadında da en büyük grup Bolsonaro’nun partisi PL’de olacak.

Kısa Kısa

  1. Merkez Bankası’ndan şirketlere yıl sonu kıyağı

    Merkez Bankası, bankalara gönderdiği talimatla şirketlerin yıl sonuna kadar vadesi gelen TL tahvillerini ödemek için çekeceği kredileri büyüme sınırının dışında tuttu. Karar, şirket tahvillerinde ödeme riskinin büyüdüğü ve bankalardaki takipteki alacakların zirveye çıktığı bir dönemde geldi. Aynı kolaylık, kredi sınırlarına takılan yurttaşa tanınmıyor.

  2. Bolu Belediyesi’ne yeni operasyon: Başkan yardımcısı gözaltında

    Bolu Belediyesi’ne ihaleye fesat ve zimmet iddialarıyla sabah operasyon düzenlendi. Başkan Yardımcısı Rasim Özdemir ile Park ve Bahçeler Müdürlüğü’nden üç kişi gözaltına alındı. Belediye binasında ve şüphelilerin adreslerinde arama yapıldı.

  3. Erdoğan’ın eski başdanışmanı Ertan Aydın tutuklandı

    Fon soruşturmasında ev hapsi kararıyla serbest bırakılan eski AKP milletvekili Ertan Aydın, savcılığın itirazı üzerine yeniden gözaltına alınarak tutuklandı. Aydın, 2012'de dönemin Başbakanı Erdoğan’ın siyasi işlerden sorumlu başdanışmanı olmuş, AKP’nin 2023'teki “Türkiye Yüzyılı” seçim kampanyasını yönetmişti. Pollmark Araştırma’nın kurucuları arasında yer alan Aydın, 22 Ekim’de gözaltına alınmıştı.

Önceki gün

  1. 3 işçinin hayatını kaybettiği maden patlamasında tutuklu sayısı 4’e yükseldi

    Zonguldak Kilimli ilçesine bağlı Gelik beldesinde 23 Ekim’de meydana gelen maden patlamasına ilişkin soruşturma kapsamında işletme müdürü Mustafa K. tutuklandı. Ankara’da yakalanan Mustafa K., SEGBİS aracılığıyla katıldığı mahkemede tutuklanarak cezaevine gönderildi. Soruşturma kapsamında daha önce şirket yetkilisi ve işveren, iş güvenliği uzmanı ile maden mühendisi de tutuklanmıştı. Metan gazı birikmesi sonucu meydana gelen patlamada 3 işçi hayatını kaybetmiş, 5 işçi yaralanmıştı.

  2. Trump: Bugün İran’a saldırı dü­zen­len­me­ye­cek

    ABD Başkanı Donald Trump, İran’a yönelik askeri saldırıların bugün yeniden başlayıp başlamayacağına ilişkin soruya yanıt verdi. Beyaz Saray’dan Michigan’a hareketi öncesinde gazetecilerin sorularını yanıtlayan Trump, “Bunu size söyler miydim?” dedikten sonra “Cevap hayır, bugün bir saldırı düzenlenmeyecek” ifadelerini kullandı.

  3. İddia: Cumhurbaşkanı Başdanışmanı Oktay Saral görevden alındı

    Cumhurbaşkanı Başdanışmanı Oktay Saral’ın görevden alındığı öne sürüldü. Saral, 13 Ekim’de Azerbaycan’da okullardaki kılık kıyafet düzenlemesini eleştirerek uygulamanın kabul edilemez olduğunu söylemişti. Azerbaycan yönetiminin, Saral’ın açıklamalarının ardından Ankara’dan görevden alınmasını talep ettiği iddiası basına yansımıştı. Saral’ın görevden alındığına ilişkin henüz resmi bir açıklama yapılmadı.

  4. İstanbul Barosu Başkanı Ümit Kocasakal oldu

    İstanbul Barosu’nun 128. Olağan Genel Kurulu kapsamında gerçekleştirilen başkanlık seçimlerini, resmi olmayan sonuçlara göre Cumhuriyetçi Güç Birliği İttifakı’nın adayı Ümit Kocasakal kazandı. Yaklaşık 68 bin avukatın oy kullanma hakkına sahip olduğu seçimlerde dokuz aday yarıştı. Daha önce de İstanbul Barosu Başkanlığı görevini yürüten Kocasakal, mevcut başkan İbrahim Özden Kaboğlu’nun da aday olduğu seçimlerin ardından yeniden başkanlığa seçildi.

  5. Fon so­ruş­tur­ma­sın­da Türkiye Sigorta Genel Müdür Yardımcısı Gürol Sami Özer gözaltına alındı

    İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen "fon vurgunu" soruşturması kapsamında Türkiye Sigorta Genel Müdür Yardımcısı Gürol Sami Özer gözaltına alındı. Hazine ve Emeklilik Operasyonlarından Sorumlu Genel Müdür Yardımcısı olarak görev yapan Özer, ifadesi alınmak üzere adliyeye götürüldü.

  6. Fon soruşturması: Ertan Aydın yeniden gözaltına alındı

    İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığının yürüttüğü fon soruşturmasında eski AKP milletvekili ve Erdoğan’ın eski danışmanı Ertan Aydın, Ankara’da yeniden gözaltına alındı. 22 Ekim’de gözaltına alınan Aydın hakkında dün ev hapsi ve yurt dışı çıkış yasağı kararı verilmişti. Savcılığın itirazı üzerine mahkeme yakalama kararı çıkardı. Aydın, fon krizinin merkezindeki Tera Menkul Değerler’de bir dönem bağımsız yönetim kurulu üyeliği yapmıştı.

  7. Kılıçdaroğlu: 2 ay da olsa 1 ay da olsa erken seçime itiraz etmeyiz

    Gaziantep’te konuşan Kemal Kılıçdaroğlu, “Teklif gelirse varız. Erken seçim olursa itiraz etmeyiz. 2 ay da olsa 1 ay da olsa” dedi. Daha önce Cumhurbaşkanı Başdanışmanı Mehmet Uçum, seçimin Mart veya Nisan 2028'e alınabileceğini söylemişti. Meclis’in seçimleri yenileme kararı için 360 oy gerekiyor.

  8. Meclis’te kritik hafta: Mekke Anlaşması ve 2027 bütçesi gündemde

    Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan arasındaki Mekke Anlaşması salı günü Meclis Dışişleri Komisyonu’nda görüşülecek. Plan ve Bütçe Komisyonu’nda da aynı gün 2027 bütçesinin görüşmelerine başlanacak.

  9. Fon soruşturması: Mustafa Sandal’ın ka­yın­va­li­de­si­nin 3 milyon dolarına el konuldu

    İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığının yürüttüğü fon soruşturmasında, Mustafa Sandal’ın kayınvalidesi Reyhan Sütşurup’un banka hesabındaki 3 milyon dolara el konuldu. Sandal’ın eşi Melis Sütşurup Sandal ile babası iş insanı Cihan Sütşurup’un Tera fonlarından yaklaşık 3 milyar liralık haksız kazanç sağladığı iddia ediliyor. Baba ve kızın etkin pişmanlık kapsamında iade başvurusu yapmasına rağmen soruşturma sürüyor.

  10. Kılıçdaroğlu: Mekke Anlaşması’na “evet” diyeceğiz

    Kemal Kılıçdaroğlu, Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan arasındaki Mekke Anlaşması için “Eleştirilerimiz var ama Mekke Anlaşması’na ‘evet’ diyeceğiz” dedi. Gaziantep’te konuşan Kılıçdaroğlu, anlaşmanın İran’la çatışmaya zemin hazırlayacağından endişe ettiğini, ancak İran’ın anlaşmayı uygun bulduğunu açıkladığını anlattı ve ekledi: “Bilgim yok ama tahminim, Türkiye bu konuda İran’a bir güvence verdi.”

  11. Brezilya ikinci tur için sandıkta

    Brezilya’da devlet başkanlığı seçiminin ikinci turu için bugün sandık başına gidiliyor. Devlet Başkanı Luiz Inácio Lula da Silva, 4 Ekim’deki ilk turu yüzde 47 ile önde bitiren sağcı Flavio Bolsonaro ile yarışıyor. İlk turda yüzde 45,1 oy alan Lula’nın farkı kapattığı, anketlerin iki adayı yüzde 50'de eşit gösterdiği belirtiliyor. Flavio, Lula’ya karşı komplo kurmaktan 27 yıl hapis cezası alan eski Devlet Başkanı Jair Bolsonaro’nun oğlu.

✓