Hindistan’da gençlik protestoları: Modi yönetimine tepki büyüyor

Hindistan’da bu yılın mayıs ayından bu yana, özellikle gençler arasında, Narendra Modi yönetimindeki Hindistan Halk Partisi (BJP) iktidarına karşı tepkiler ve protestolar giderek büyüyor. Protestoların genişlemesiyle birlikte, ABD’de eğitimine devam eden Abhijeet Dipke isimli öğrencinin çağrısıyla kurulan “Hamam Böceği Halk Partisi” hareketi de tartışmaların merkezine oturdu.

10:39 3 dk okuma

Hindistan’da bu yılın mayıs ayından bu yana, özellikle gençler arasında, Narendra Modi yönetimindeki Hindistan Halk Partisi (BJP) iktidarına karşı tepkiler ve protestolar giderek büyüyor. Protestoların genişlemesiyle birlikte, ABD’de eğitimine devam eden Abhijeet Dipke isimli öğrencinin çağrısıyla kurulan “Hamam Böceği Halk Partisi” hareketi de tartışmaların merkezine oturdu. Hükümet kanadı hareketi Soros ve Pakistan ile bağlantılı olmakla suçlarken Dipke bu iddiaları reddetti. Öte yandan protestolarda yalnızca Hamam Böceği hareketi yer almıyor. Hindistan Komünist Partisi (Marksist) ve Hindistan Komünist Partisi (Marksist-Leninist Kurtuluş) gibi partilerin gençlik örgütleri de bazı eyaletlerde ve büyük kentlerde hareketin öncülüğünü üstlendi.

Hindistan’da devam eden protestolara katılanlar neler talep ediyor, nelerden rahatsızlık duyuyor? Hareket nasıl doğdu ve gelişti?

  • 15 Mayıs 2026’da Hindistan Yüksek Mahkemesi Başkanı Surya Kant, bir duruşma sırasında işsiz gençleri ve bazı protestocuları “hamam böcekleri” ve “toplumun asalakları” olarak nitelendirdi. Bu hakarete tepki gösteren ABD’deki Boston Üniversitesinde eğitim gören 30 yaşındaki dijital iletişim stratejisti Abhijeet Dipke, sosyal medya üzerinden bir çağrı yaptı. Dipke, 16 Mayıs’ta iktidardaki Hindistan Halk Partisine (BJP) göndermede bulunarak “Hamam Böceği Halk Partisi”ni (Cockroach Janta Party – CJP) kurdu. CJP, kuruluşundan itibaren iki hafta içerisinde Instagram’da 22 milyondan fazla takipçiye ulaşarak iktidar partisinin resmî hesabını bile geride bıraktı.
  • Bunların ardından, Hindistan’daki tıp fakültelerine giriş sınavı NEET ile üniversite düzeyindeki UGC-NET gibi son derece kritik sınavların sorularının sınav öncesinde sızdırıldığı ve büyük paralar karşılığında karaborsada satıldığı ortaya çıktı. Bunun üzerine hükümet Telegram’ın yasaklandığını duyurdu. Modi de yaptığı açıklamada, sınav sorularının sızdırılması vakalarıyla ilgilenecek hızlı yargılama mahkemelerinin (fast-track courts) kurulması çağrısında bulundu. Ancak üniversite kontenjanlarının yetersizliği, soruları çalınan sınavların iptal edilmesinin ardından onlarca öğrencinin intihar etmesi ve 25 yaş altındaki üniversite mezunları arasında işsizlik oranının yüzde 40’a dayanması üzerine Hindistan genelinde yaygın gençlik eylemleri patlak verdi. Başlangıçta mizahi bir hareket olma iddiasıyla kurulan Hamam Böceği Halk Partisi, Dipke’nin haziran ayında ABD’den Hindistan’a dönmesiyle birlikte protestolarda öne çıkmaya başladı.
  • Yeni Delhi’deki eylemlerde öğrenciler ve CJP destekçileri, Eğitim Bakanı Dharmendra Pradhan’ın istifası talebiyle parlamento binasına doğru yürüyüşe geçti. Polis, Jantar Mantar Gözlemevi çevresinde toplanan on binlerce gence göz yaşartıcı gaz, cop ve plastik mermilerle sert biçimde müdahale etti. Olayların büyümesini engellemek amacıyla başkentte metro istasyonları kapatıldı ve mobil internet erişimi kesildi. Hükümet cephesinden yapılan açıklamalarda, Hamam Böceği Halk Partisinin arkasındaki gücün Soros ve Pakistan olduğu öne sürüldü. Bütün bunlara rağmen eylemlerin Hindistan geneline yayılmasının önüne geçilemedi. Eylemler Ahmedabad, Goa, Jammu, Kalküta, Bengaluru ve Mumbai gibi pek çok kente yayıldı.
  • Ana muhalefetteki Kongre Partisinin lideri, eski Hindistan Başbakanı Indira Gandhi’nin torunu ve Rajiv Gandhi’nin oğlu Rahul Gandhi, Yeni Delhi’de Başbakan Narendra Modi’nin konutu önünde düzenlenen protestolara bizzat katıldı ve burada gözaltına alındı. Gandhi’nin yanı sıra, haftalardır açlık grevinde olan aktivist Sonam Wangchuk da eylem alanında gözaltına alınarak hastaneye götürüldü. Ancak Modi yönetiminin sert tedbirleri işe yaramadı. Artan kamuoyu baskısı üzerine hükümet; Eğitim Bakanının istifasını ve intihar eden öğrencilerin ailelerine tazminat ödenmesini talep eden iki CJP temsilcisiyle resmî görüşme yapmayı kabul etmek zorunda kaldı. Talepler arasında ayrıca, sınav sızıntılarının merkezinde bulunan Ulusal Test Ajansının (NTA) lağvedilmesi ve sınav süreçlerinin merkezî yapıdan çıkarılarak eyaletlere ve yerel kurumlara devredilmesi de yer alıyor.
  • Hindistan solu bu eylemlerde gücünü gösterdi. Her ne kadar CJP ön plana çıksa da Yeni Delhi ve Chennai gibi büyük şehirlerdeki kitlesel eylemlere, Hindistan Komünist Partisi (Marksist) destekli SFI ve DYFI (Hindistan Öğrenci Federasyonu ve Demokratik Gençlik Federasyonu) öncülük etti. Polisin sert müdahalesiyle karşılaşan çok sayıda SFI ve DYFI üyesi gözaltına alındı. Hindistan Komünist Partisi (Marksist-Leninist Kurtuluş) (CPI/MLL) önderliğindeki AISA (Tüm Hindistan Öğrenci Birliği) ise Yeni Delhi’deki Eğitim Bakanlığı binası önünde büyük yürüyüşler düzenledi. AISA, aynı zamanda Jharkhand eyaletinin birçok şehrinde ana yolları saatlerce trafiğe kapatarak sınav skandallarını protesto etti.

Kısa Kısa

Önceki gün

  1. Kılıçdaroğlu'ndan tezkere yanıtı: "Askerimiz eğitim amacıyla bölgeye gidebilir"

    Butlan CHP’sinin Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu, partisinin Mekke Anlaşması’na verdiği desteğin ardından “Askerimiz eğitim amacıyla bölgeye gidebilir” dedi. NTV’de katıldığı canlı yayında Kılıçdaroğlu, “Türk askerinin gönderilmesine ilişkin bir tezkere geldiğinde CHP ne yapacak?” sorusuna şu yanıtı verdi: “Tezkerenin geliş amacı önemli. Askerimiz orada var. Eğitim amacıyla gidebilir. Bölgedeki bir savaş için askerimizin orada olmasını istemeyiz."

  2. OYAK Libya petrol ihracatının yüzde 16'sını alıyor

    Bloomberg’e göre OYAK, ocakta başladığı Libya ham petrolü alımlarını ayda yaklaşık 6 milyon varile çıkardı. Bu miktar, Libya’nın petrol ihracatının yaklaşık yüzde 16'sına denk geliyor. OYAK petrolü, Libya Ulusal Petrol Kurumu’ndan tedarik eden TPAO iştiraki TPIC üzerinden alıyor.

  3. Gaziosmanpaşa Belediyesi davası: Görevden uzaklaştırılan Hakan Bahçetepe ev hapsi ile tahliye edildi

    Görevden uzaklaştırılan Belediye Başkanı Hakan Bahçetepe ev hapsi kararıyla tahliye edildi. Bahçetepe'nin tutukluluğu 17 aydır devam ediyordu.

  4. Melenchon: Seçilirsem Netanyahu’yu tutuklatacağım

    Boyun Eğmeyen Fransa’nın (LFI) cumhurbaşkanı adayı Jean-Luc Melenchon, seçilmesi halinde Uluslararası Ceza Mahkemesi’nin Netanyahu hakkındaki tutuklama emrini uygulayacağını açıkladı. Bugün yayımlanan seçim programında Fransa’nın NATO’nun entegre komutasından çekilmesi de yer alıyor. Seçimler 18 Nisan ve 2 Mayıs 2027'de yapılacak.

  5. Bolu Kartalkaya'da yakınlarını kaybedenler yetkililerin hesap vermesini talep ediyor

    21 Ocak 2025 günü Bolu Kartalkaya'da yer alan Grand Kartal Otel yangınında hayatını kaybeden 78 kişinin yakınları Bolu Adliyesi'nin önünde bir araya geldi. Kartalkaya Aile Platformu adına yapılan açıklamada "Kültür ve Turizm Bakanlığı, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile İçişleri Bakanlığı yetkililerinin yargı önünde hesap vermesi" talebi dile getirildi.

  6. Avrupa’da bir haftada 35 uçağa sahte bomba ihbarı

    Avrupa’da bu hafta ticari uçuşları hedef alan sahte bomba ihbarları nedeniyle en az 35 uçak arandı ya da rotası değiştirildi. Bugün Prag rotasındaki en az 8 uçuş etkilendi. Fransa ise uçaklara yönelik 4 yeni tehdit aldığını açıkladı. Macaristan da üç sivil uçuşu izlemek için savaş uçaklarını havalandırdı.

  7. CHP Milletvekili Gürsel Erol'dan Erdoğan'a fon vurgunu övgüsü

    CHP Elazığ Milletvekili Gürsel Erol, AKP'li Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın fon vurgununa ilişkin tutumunu övdü. Erol "Sayın Cumhurbaşkanı son derece duyarlı. Çok acele etmeden, hemen önlemler alınmadan sakinlikle bu sürecin yönetimiyle ilgili bir iradeyi görüyoruz" ifadesini kullandı.

  8. Sarıgül so­ruş­tur­ma­sın­da yeni gelişme: Şişli Meslek Yüksekokulu'na kayyum atandı

    İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen ve ‘yurt içinde ve yurt dışında kurulan şirketler aracılığıyla kaynağı belirsiz yüksek miktarda paranın aklandığı’ iddiaları ile yürütülen soruşturmada yeni bir gelişme yaşandı. Sarıgül tarafından kurulan Şişli Meslek Yüksekokulu'na kayyum atanırken aralarında yöneticilerin, akademisyenlerin ve okul personelinin bulunduğu 11 kişi gözaltına alındı.

  9. Mekke İttifakı Meclis'ten geçti

    "Mekke Ortak Savunma Anlaşması"nın onaylanmasının uygun bulunduğuna dair kanun teklifi TBMM'de kabul edildi. Teklife AKP, MHP ve CHP 279 kabul oyuyla destek verirken, red oyları ise 119'da kaldı. Ağustos ayında imzalanan anlaşma fiilen uygulanmaya başlamış olmasına karşın Meclis'te görüşülmesi Kasım ayını buldu. Bu kararla birlikte Suudi Arabistan'ın ya da Pakistan'ın herhangi bir saldırıya uğradığını iddia etmesi halinde Türkiye'nin de çatışma süreçlerine dahil edilmesi mümkün hale geldi.

  10. Fatma Betül Sayan Kaya tutuklandı

    Fon soruşturması kapsamında şüpheli sıfatıyla ifadesi alınan AKP'li eski bakan ve milletvekili Fatma Betül Sayan Kaya hakkında tutuklama kararı verildi. Eşi İlyas Kaya ve eski SPK Başkanı İbrahim Ömer Gönül ise adli kontrolle serbest bırakıldı.

✓