Macaristan seçimlerinin kazananı kim?

Seçimin galibi Péter Magyar ve Tisza Partisi de klasik anlamda bir “sol” hareket değildir. Aksine merkez sağa yerleşen, Avrupa Birliği ile uyumlu, ancak muhafazakâr damarları da güçlü bir siyasi çizgiye sahip. Macaristan’da 12 Nisan’da gerçekleşen genel seçimlerin ardından, 16 yıldır iktidarda olan Fidesz–KDNP (Viktor Orbán) yönetimi yenilerek yerini Tisza Partisi adayı Péter Magyar’a bıraktı.

20:04 3 dk okuma

Seçimin galibi Péter Magyar ve Tisza Partisi de klasik anlamda bir “sol” hareket değildir. Aksine merkez sağa yerleşen, Avrupa Birliği ile uyumlu, ancak muhafazakâr damarları da güçlü bir siyasi çizgiye sahip.

Macaristan’da 12 Nisan’da gerçekleşen genel seçimlerin ardından, 16 yıldır iktidarda olan Fidesz–KDNP (Viktor Orbán) yönetimi yenilerek yerini Tisza Partisi adayı Péter Magyar’a bıraktı.

Yüzde 77,8’lik rekor katılımın sağlandığı seçimlerde Péter Magyar yüzde 53,6 oy oranıyla birinci olurken, Viktor Orbán yüzde 37,8 ile ikinci sırada yer aldı. Mi Hazánk Hareketi ise yaklaşık yüzde 5 oy alarak üçüncü oldu.

Uzun süredir iktidarda olan Orbán yönetimi, özellikle dış politikada son dönemde ABD ve Başkan Donald Trump ile kurduğu ilişkilerle öne çıkıyordu. Orbán ile Trump’ı buluşturan temel unsurlardan biri, her iki tarafın da Avrupa Birliği (AB) ile yaşadığı siyasi gerilimler olarak değerlendiriliyordu.

Magyar yönetiminin bir numaralı önceliği, Avrupa Birliği tarafından Orbán’ın demokratik gerilemesi gerekçelendirilerek durdurulan 18 milyar euroluk fonun serbest bırakılmasını sağlamak. Bir yandan Macaristan’ın karşı geldiği göç yasalarınca uygulanan günlük 1 milyon euroluk cezayı sonlandırmak ve 16 milyar euroya yakın Avrupa savunma kredisinden faydalanmayı amaçlıyor.

Ancak Brüksel bu imkânların karşılığında Rusya’ya uygulanacak olan yeni bir yaptırım paketinin desteklenmesini, Ukrayna’nın AB üyeliği sürecine karşı gösterdiği direncin bitmesini ve Kiev’e sağlanacak 90 milyar euroluk krediyi veto etmeyi bırakmasını bekliyor.

Kim kazandı, kim kaybetti?

Seçim sonuçlarının ardından German Foreign Policy, gelişmeyi AB açısından stratejik bir kazanım, ABD açısından ise bir gerileme olarak yorumladı.

Bu değerlendirmelere göre Péter Magyar’ın zaferi, söylem düzeyinde hukukun üstünlüğünün güçlendirilmesi, yargı bağımsızlığının yeniden tesis edilmesi ve dondurulan AB fonlarının serbest bırakılması açısından yeni bir siyasi alan açıyor. Magyar da ilk açıklamalarında yolsuzlukla mücadele, basın özgürlüğü ve yargı bağımsızlığı vurgusu yaptı.

Pazar gecesi geç saatlerde Tisza lideri Péter Magyar’ın “Birlikte Orbán sistemini oylarımızla devirdik; birlikte Macaristan’ı özgürleştirdik” sözleri, seçim sonrası siyasi kırılmanın tonunu özetledi.

Bununla birlikte, ortaya çıkan sonucun yalnızca bir “siyasi iktidar değişimi” değil, aynı zamanda bir “sağ içi dönüşüm” olduğu yönünde güçlü yorumlar da bulunuyor. Muhalefetin söylemi ve politik çizgisi incelendiğinde, sistemin köklü biçimde değişmekten ziyade, Orbán sonrası yeni bir muhafazakâr-merkez sağ evreye evrildiği görülüyor.

Batı merkezli Reuters ve diğer uluslararası kaynaklara göre, Avrupa başkentlerinde bu sonuç, AB açısından bir rahatlama ve Ukrayna açısından ise daha uyumlu bir çizgiye geçiş beklentisi olarak değerlendiriliyor.

Aşırı sağ yenildi mi?

Macaristan’da Viktor Orbán’ın 16 yıllık iktidarının sona ermesi, Avrupa’da “aşırı sağ geriliyor mu?” sorusunu yeniden gündeme taşıdı. Ancak bu sonucu tek bir siyasi blokun genel mağlubiyeti olarak yorumlamak için henüz erken.

Çünkü Avrupa’da tek parça, homojen bir “aşırı sağ” yapısından söz etmek mümkün değil. Bugün kıta siyasetinde görülen tablo, ortak bir ideolojik bloktan ziyade, farklı jeopolitik yönelimlere sahip sağ akımların birbirinden ayrışmasıdır.

Seçimin galibi Péter Magyar ve Tisza Partisi de klasik anlamda bir “sol” hareket değildir. Aksine merkez sağa yerleşen, Avrupa Birliği ile uyumlu, ancak muhafazakâr damarları da güçlü bir siyasi çizgiye sahip. Magyar’ın politik yaklaşımı; yolsuzlukla mücadele, Batı ile ilişkilerin yeniden düzenlenmesi ve Rus enerji bağımlılığının azaltılması gibi başlıklara dayanıyor.

Bununla birlikte göç politikalarında daha muhafazakar bir çizgi de korunuyor. Güney sınırındaki tel örgünün kaldırılmayacağını açıklaması ve AB’nin zorunlu göçmen kotasına karşı çıkması, bu sürekliliğin önemli göstergeleri olarak öne çıkıyor.

Kısa Kısa

Önceki gün

  1. Kılıçdaroğlu'ndan tezkere yanıtı: "Askerimiz eğitim amacıyla bölgeye gidebilir"

    Butlan CHP’sinin Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu, partisinin Mekke Anlaşması’na verdiği desteğin ardından “Askerimiz eğitim amacıyla bölgeye gidebilir” dedi. NTV’de katıldığı canlı yayında Kılıçdaroğlu, “Türk askerinin gönderilmesine ilişkin bir tezkere geldiğinde CHP ne yapacak?” sorusuna şu yanıtı verdi: “Tezkerenin geliş amacı önemli. Askerimiz orada var. Eğitim amacıyla gidebilir. Bölgedeki bir savaş için askerimizin orada olmasını istemeyiz."

  2. OYAK Libya petrol ihracatının yüzde 16'sını alıyor

    Bloomberg’e göre OYAK, ocakta başladığı Libya ham petrolü alımlarını ayda yaklaşık 6 milyon varile çıkardı. Bu miktar, Libya’nın petrol ihracatının yaklaşık yüzde 16'sına denk geliyor. OYAK petrolü, Libya Ulusal Petrol Kurumu’ndan tedarik eden TPAO iştiraki TPIC üzerinden alıyor.

  3. Gaziosmanpaşa Belediyesi davası: Görevden uzaklaştırılan Hakan Bahçetepe ev hapsi ile tahliye edildi

    Görevden uzaklaştırılan Belediye Başkanı Hakan Bahçetepe ev hapsi kararıyla tahliye edildi. Bahçetepe'nin tutukluluğu 17 aydır devam ediyordu.

  4. Melenchon: Seçilirsem Netanyahu’yu tutuklatacağım

    Boyun Eğmeyen Fransa’nın (LFI) cumhurbaşkanı adayı Jean-Luc Melenchon, seçilmesi halinde Uluslararası Ceza Mahkemesi’nin Netanyahu hakkındaki tutuklama emrini uygulayacağını açıkladı. Bugün yayımlanan seçim programında Fransa’nın NATO’nun entegre komutasından çekilmesi de yer alıyor. Seçimler 18 Nisan ve 2 Mayıs 2027'de yapılacak.

  5. Bolu Kartalkaya'da yakınlarını kaybedenler yetkililerin hesap vermesini talep ediyor

    21 Ocak 2025 günü Bolu Kartalkaya'da yer alan Grand Kartal Otel yangınında hayatını kaybeden 78 kişinin yakınları Bolu Adliyesi'nin önünde bir araya geldi. Kartalkaya Aile Platformu adına yapılan açıklamada "Kültür ve Turizm Bakanlığı, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile İçişleri Bakanlığı yetkililerinin yargı önünde hesap vermesi" talebi dile getirildi.

  6. Avrupa’da bir haftada 35 uçağa sahte bomba ihbarı

    Avrupa’da bu hafta ticari uçuşları hedef alan sahte bomba ihbarları nedeniyle en az 35 uçak arandı ya da rotası değiştirildi. Bugün Prag rotasındaki en az 8 uçuş etkilendi. Fransa ise uçaklara yönelik 4 yeni tehdit aldığını açıkladı. Macaristan da üç sivil uçuşu izlemek için savaş uçaklarını havalandırdı.

  7. CHP Milletvekili Gürsel Erol'dan Erdoğan'a fon vurgunu övgüsü

    CHP Elazığ Milletvekili Gürsel Erol, AKP'li Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın fon vurgununa ilişkin tutumunu övdü. Erol "Sayın Cumhurbaşkanı son derece duyarlı. Çok acele etmeden, hemen önlemler alınmadan sakinlikle bu sürecin yönetimiyle ilgili bir iradeyi görüyoruz" ifadesini kullandı.

  8. Sarıgül so­ruş­tur­ma­sın­da yeni gelişme: Şişli Meslek Yüksekokulu'na kayyum atandı

    İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen ve ‘yurt içinde ve yurt dışında kurulan şirketler aracılığıyla kaynağı belirsiz yüksek miktarda paranın aklandığı’ iddiaları ile yürütülen soruşturmada yeni bir gelişme yaşandı. Sarıgül tarafından kurulan Şişli Meslek Yüksekokulu'na kayyum atanırken aralarında yöneticilerin, akademisyenlerin ve okul personelinin bulunduğu 11 kişi gözaltına alındı.

  9. Mekke İttifakı Meclis'ten geçti

    "Mekke Ortak Savunma Anlaşması"nın onaylanmasının uygun bulunduğuna dair kanun teklifi TBMM'de kabul edildi. Teklife AKP, MHP ve CHP 279 kabul oyuyla destek verirken, red oyları ise 119'da kaldı. Ağustos ayında imzalanan anlaşma fiilen uygulanmaya başlamış olmasına karşın Meclis'te görüşülmesi Kasım ayını buldu. Bu kararla birlikte Suudi Arabistan'ın ya da Pakistan'ın herhangi bir saldırıya uğradığını iddia etmesi halinde Türkiye'nin de çatışma süreçlerine dahil edilmesi mümkün hale geldi.

  10. Fatma Betül Sayan Kaya tutuklandı

    Fon soruşturması kapsamında şüpheli sıfatıyla ifadesi alınan AKP'li eski bakan ve milletvekili Fatma Betül Sayan Kaya hakkında tutuklama kararı verildi. Eşi İlyas Kaya ve eski SPK Başkanı İbrahim Ömer Gönül ise adli kontrolle serbest bırakıldı.

✓