AKP Bursa Milletvekili Mustafa Varank, TOFAŞ’ın Bursa fabrikasında düzenlenen üretim başlangıç töreninde Koç ailesine Gazze’ye yönelik tutumları nedeniyle teşekkür etti. Varank, Koç Holding Yönetim Kurulu Başkanı Ömer Koç’un İsrail’in politikalarına yönelik açıklamalarını takdir ettiğini belirtirken Ali Koç’un da Gazze’ye gönderilecek ambulanslar için destek vermeye hazır olduğunu söyledi.
Varank, Ömer Koç’un İsrail’in işlediği suçlarda Batı’nın politikalarını eleştiren açıklamalarını hatırlatarak, “Globalde bu kadar iş yapabilen bir şirket sahibinin siyonist lobiden çekinmeden cesurca bu açıklamaları yapabilmesi takdire şayandır” ifadelerini kullandı. Varank, Ali Koç’un ise devletin ihtiyaç duyması halinde Gazze’ye gönderilmek üzere ambulans sağlamaya hazır olduğunu söylediğini aktardı.
Varank, Koç ailesinin Gazze’ye ilişkin çıkışlarını överken holdingin İsrail’le sürdürdüğü ticari ilişkileri de hatırlatmak gerekiyor.
İsrail, Koç Holding’i ticarete katkısı nedeniyle ödüllendirdi
İsrail’in İstanbul Başkonsolosluğu, 14 Mayıs 2017’de düzenlenen İsrail’in kuruluş yıl dönümü resepsiyonunda Koç Holding’e Türkiye-İsrail ikili ticaretine katkısı nedeniyle ödül verdi. Şalom gazetesinin haberine göre aynı törende Türk Hava Yolları, Zorlu Grubu, İçdaş ve başka şirketler de ticarete katkıları dolayısıyla ödüllendirildi.
Ödül, Koç Holding’in İsrail’le ekonomik ilişkilerinin, iki ülke arasındaki ticari ilişkilerin geliştirilmesine katkı sunan şirketler arasında yer aldığını gösteriyor.
Koç şirketinden İsrailli Nayax ile stratejik ortaklık
Koç Holding’in İsrail merkezli şirketlerle ticari ilişkilerinin bir başka örneği de 2023’te ortaya çıktı. Koç Holding bünyesindeki Düzey, İsrail merkezli ödeme teknolojileri şirketi Nayax ile stratejik ortaklık kurdu.
Nayax’ın 14 Eylül 2023 tarihli resmi açıklamasına göre iş birliği, Türkiye’deki otomatlara nakitsiz ödeme ve uzaktan izleme teknolojilerinin kurulmasıyla başladı. Açıklamada, sistemlerin Koç Holding fabrikalarındaki ve kamusal alanlardaki otomatlarda kullanılacağı belirtildi. Ortaklığın ilerleyen aşamalarda Avrupa’daki noktalara da genişletilmesi hedeflendi.
Filistin’e destek açıklamaları, ticari ilişkileri ortadan kaldırmıyor
Koç ailesinin Gazze’ye yönelik açıklamalarıyla holdingin İsrailli şirketlerle geçmişte kurduğu ticari ilişkiler aynı anda değerlendirildiğinde, söylem ile ekonomik faaliyet arasındaki ayrım belirginleşiyor. Bir yandan İsrail’in politikalarına yönelik eleştiriler ve Gazze’ye yardım açıklamaları öne çıkarılırken diğer yandan İsrail’le ticari ilişkiler, şirketlerin uluslararası faaliyetlerinin bir parçası olarak sürdürülüyor.
Benzer bir ayrım AKP iktidarının Filistin söylemi açısından da önem taşıyor. AKP’li siyasetçiler Filistin’e destek açıklamalarını öne çıkarırken Türkiye-İsrail ekonomik ilişkileri, ticaret ve şirketlerin uluslararası bağlantıları ayrıca değerlendirilmek zorunda. Filistin’e yönelik insani yardım açıklamaları, İsrail'le ekonomik ilişkilerin niteliği ve kapsamı hakkındaki soruları ortadan kaldırmıyor.
Koç Holding’in İsrail’le ticari ilişkileri ve ortaklıkları ortadayken, üstelik holding bu ilişkileri nedeniyle geçmişte bir ödüle dahi layık görülmüşken, AKP’li Varank’ın, geçmişte mensuplarına kendi elleriyle baklava yedirdiği Koç ailesine neden teşekkür ettiğini de sormak gerekiyor.