Üç dakikada muayene olur mu?

Toplum sağlığını önceleyen kamucu bir sağlık sistemi kurulmadığı sürece, randevu krizinin ve sağlık hizmetlerinde yaşanan nitelik kaybının kalıcı biçimde çözülebilmesi mümkün görünmemektedir. Kamu hastanelerinde MHRS sistemi üzerinden hekim muayene randevusu alınmaktadır. Yılda 1 milyardan fazla muayene yapılan ülkemizde yurttaşların randevu bulmakta zorlandığına dair birçok haber ve şikayet kamuoyuna yansımaktadır.

Toplum sağlığını önceleyen kamucu bir sağlık sistemi kurulmadığı sürece, randevu krizinin ve sağlık hizmetlerinde yaşanan nitelik kaybının kalıcı biçimde çözülebilmesi mümkün görünmemektedir.

Kamu hastanelerinde MHRS sistemi üzerinden hekim muayene randevusu alınmaktadır. Yılda 1 milyardan fazla muayene yapılan ülkemizde yurttaşların randevu bulmakta zorlandığına dair birçok haber ve şikayet kamuoyuna yansımaktadır. Yurttaşların şikayetçi olduğu diğer önemli bir başlık ise muayene sürelerinin kısa olması ve hastaların gerekli tedaviyi alamaması sebebiyle tekrar tekrar hastaneye başvurmak zorunda kalmasıdır. Bu sorunların çözümüne yönelik bakanlık ve hastanelerin başhekimlikleri düzeyinde zaman zaman değişiklikler yapılmaktadır.

Bilkent Şehir Hastanesi’nde de hekim muayene randevu sisteminde bir süre önce değişikliğe gidildi. Eski uygulamada MHRS üzerinden her 10 dakikada bir randevu alınabilmekteydi. Fiiliyatta ise birçok hastanede olduğu gibi başhekimlik kararı ile hekimler randevusuz hasta muayenesine zorlanmakta, tetkik sonuçları, kontrol hastaları, danışmalar da eklenince bazı polikliniklerde günde 70-80’ e varan muayene yapılmaktaydı. Yeni değişikliğe göre her saat başındaki ilk 10 dakikaya 3 muayene verilmekte, kalan sürede 10 dakikada bir randevu alınabilmektedir. Bu uygulama ile yapılan muayene sayısı arttırılmaya çalışılsa da fiili olarak muayene süresi 3 dakikaya indirilerek sağlık hizmeti sürdürülemez hale getirilmektedir. 3 dakikada hasta şikayetinin dinlenilmesi, muayene yapılması, öntanılar belirlenip tetkik ve tedavi planlanması mümkün değildir. Gerekli tedaviyi alıp sağlığına kavuşamayan hasta da sürekli yeni randevu almakta ve sistemin krizi derinleşmektedir.

On dakikada üç hasta uygulaması, sağlık alanında yıllardır sürdürülen Sağlıkta Dönüşüm Programı’nın güncel bir sonucudur. Özellikle 2000’li yıllardan itibaren sağlık hizmetlerinin planlanmasında performans kriteri belirleyici hale gelmiş, sağlık kurumları artan hasta sayılarını karşılamaya odaklanırken hizmetin niteliği ikinci plana itilmiştir. Hekim emeğinin büyük ölçüde sayısal göstergeler üzerinden değerlendirilmesi daha fazla sayıda hasta bakmayı teşvik eden bir çalışma düzeni yaratmıştır. Bu dönüşüm sürecinin en önemli adımlarından biri şehir hastaneleri modeli olmuştur.

Şehir hastaneleri, arazisi tamamen kamuya ait olmasına rağmen devletin özel sektöre kira ödediği; görüntüleme, laboratuvar, bilgi işlem vs bütün ek hizmetlerin özelleştirildiği; ihale edilen şirketlere hasta garantisinin verildiği; içinde otel ve avm bulunan ticari kurumlardır. Kamu-özel işbirliği kapsamında inşa edilen şehir hastanelerine verilen hasta garantilerinin karşılanması için birçok şehirde mevcut kamu hastaneleri kapatılmış veya işlevsiz hale getirilmiştir. Buna paralel olarak koruyucu sağlık hizmetlerine ve birinci basamak sağlık kuruluşlarına yeterli kamu kaynağının ayrılmaması, birinci ve ikinci basamak sağlık hizmetlerinin zayıflamasına, hasta yükünün büyük ölçüde üçüncü basamak hastanelerde birikmesine neden olmuştur. Sonuç olarak sağlık hizmetine olan talebin belirli merkezlerde yoğunlaşmasıyla hem sağlık emekçilerinin iş yükü artmış hem de yurttaşların nitelikli sağlık hizmetine erişimi zorlaşmıştır.

Bugün yaşanan randevu krizi ve muayene sürelerinin kısalması sorunu, nitelikli sağlık hizmetinin kamusal bir hak olmaktan çıkarılmasının ve sağlık sisteminin sadece sayısal hedefler üzerinden şekillendirilmesinin bir sonucudur. Sağlık sistemi piyasanın ihtiyaçlarına göre değil toplumun sağlık gereksinimlerine göre planlanmalıdır. Nitelikli bir sağlık hizmeti için sağlık kurumlarının kamulaştırılması, ticari kaygılardan arındırılması, koruyucu sağlık hizmetlerine yapılan yatırımın arttırılması, yeterli sayıda sağlık emekçisinin istihdam edilmesi ve hekimlerin hastalarına gerekli zamanı ayırabilecekleri çalışma koşullarının sağlanması gerekmektedir. Toplum sağlığını önceleyen kamucu bir sağlık sistemi kurulmadığı sürece, randevu krizinin ve sağlık hizmetlerinde yaşanan nitelik kaybının kalıcı biçimde çözülebilmesi mümkün görünmemektedir.

Kısa Kısa

Önceki gün

  1. Nvidia'nın eski CEO'su Jensen Huang, göreve dönmeyi de­ğer­len­di­ri­yor

    Financial Times'ın haberine göre, 12 Kasım'da Nvidia CEO'luğundan istifa eden Jensen Huang, görevine geri dönme olasılığını yakın çevresiyle görüşüyor. Huang, Çin adına casusluk yaptığından şüphelenilen bir kadınla ilişkisi olduğunun ortaya çıkmasının ardından istifa etmişti. Ancak casusluk iddiası bağımsız olarak doğrulanmış değil.

  2. Ali Babacan, KKTC Cumhurbaşkanı Erhürman ile görüştü

    DEVA Partisi Genel Başkanı Ali Babacan, Lefkoşa'da Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti (KKTC) Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman ile bir araya geldi. Babacan, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, görüşmede Birleşmiş Milletler öncülüğünde yürütülen müzakere sürecini ve ekonomideki gelişmeleri ele aldıklarını belirtti. Görüşmenin verimli geçtiğini ifade eden Babacan, Erhürman'a misafirperverliği için teşekkür etti.

  3. SPK'den tasfiye edilen fonların hisse satışlarına ilişkin açıklama

    SPK, kapatılma sürecindeki yatırım fonlarının ellerinde bulunan şirket hisselerinin nasıl satılacağına ilişkin açıklama yaptı. SPK, bu hisselerin topluca borsada satışa çıkarılmasının fiyatlarda düşüşe yol açabileceğini belirtti. Bu nedenle hisselerin, borsada satışa sunulmadan, ilgili şirketlere son kapanış fiyatı üzerinden satılmasına imkan tanındığını duyurdu.

  4. İran: Hürmüz Boğazı'nda iki petrol tankeri mayına çarptı, biri battı

    İran Devrim Muhafızları Ordusu, Hürmüz Boğazı'nın güneyinde iki petrol tankerinin deniz mayınlarına çarparak alev aldığını duyurdu. Açıklamada, tankerlerin izin verilmeyen bir güzergahı kullanmaya çalıştığı öne sürüldü. İki milyon varilden fazla ham petrol taşıyan süper tankerlerden birinin Basra Körfezi'nin güneyinde yanarak battığı belirtildi. Gemilerin kimlikleri ve mürettebatın durumuna ilişkin ayrıntı paylaşılmadı.

  5. Seçimi kaybedip ABD’ye kaçan Bolsonaro, kalıcı oturum izni isteyecek

    Devlet başkanlığı seçimini kaybettikten sonra ülkesini terk eden Brezilyalı siyasetçi Flavio Bolsonaro, ABD’de ailesiyle birlikte kalıcı oturum izni almak istediğini açıkladı. Eski Devlet Başkanı Jair Bolsonaro’nun oğlu, siyasi çalışmalarını ABD’den yöneteceğini söyledi.

  6. Bakan Şimşek’ten fon vurgunu açıklaması: Nakit oluştukça ödemeleri yapıyoruz

    Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, fon vurgunu sonrası TMSF’de oluşturulan iade ve geri kazanım hesabında bugüne kadar 35,6 milyar liralık birikim olduğunu, büyük kısmının fonlara aktarıldığını söyledi. Şimşek, “2,6 milyar liralık bir kısmı nakit olarak duruyor. Nakit oluştukça ödemeleri yapıyoruz” dedi.

  7. Orban’ın eski bakanına operasyon: 20 milyon dolar nakit ele geçirildi

    Macaristan’da Viktor Orban döneminin bakanlarından Miklos Sesztak’a yönelik yolsuzluk soruşturmasında ormanlık alanlara gömülmüş, depo ve konutlara saklanmış 20 milyon dolarlık nakit ele geçirildi. Paranın beş makineyle sayılması sekiz saat sürdü. Sesztak, 37 milyon dolardan fazla rüşvet ve yasa dışı komisyon almakla suçlanıyor.

  8. Kocaeli’deki saldırının ardından CHP Sözcüsü Sönmez gazetecileri hedef aldı

    Mahkemenin mutlak butlan kararıyla CHP’nin başına getirilen Kemal Kılıçdaroğlu’nun Kocaeli etkinliğinde gazetecilere saldırılmasının ardından partiden açıklama geldi. Sözcü Atakan Sönmez, gazetecilerin hakaret ve fiziki müdahaleye uğradığı olayları “provokasyon girişimi” olarak niteledi. Sönmez, saldırıya uğrayan gazetecilerden birini hedef alarak olayların “gazetecilik ile aktivizm arasında kararsız kalmış bir medya çalışanından” kaynaklandığını savundu.

  9. AKP ilçe başkanıyla görüşmeyen sağlık müdürüne istifa baskısı iddiası

    Makamında AKP ilçe başkanıyla görüşmeyi reddeden bir ilçe sağlık müdürünün istifaya zorlandığı iddia edildi. Rize’nin Pazar ilçesinde müdürlük yapan Dr. İ.Ö., AKP İlçe Başkanı Furkan Namlı’nın randevu talebine kamu görevlisi olduğu gerekçesiyle olumsuz yanıt verdi. İstifa etmeye zorlanan ama yanaşmayan müdür, bir süre sonra görevden alındı.

✓